EBTEKAR NEWSPAPER
پنج شنبه, 27 تیر 1398   Thursday 18 July 2019

سرمقاله

به دموکرات‏ها دل نبندیم

محمدرضا ستاری

حسین شیخ‏رضایی، مدیر نشر کرگدن شیوه برگزاری نمایشگاه کتاب تهران را بسیار آشفته توصیف کرد که در شان کشور نیست.
حسین شیخ‏رضایی، عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور و همچنین مدیر نشر کرگدن در گفت‌وگو با مهر اظهار کرد: برای برپایی نمایشگاه کتاب سال ۹۸ ثبت‏نام از ناشران بسیار دیر یعنی در اواخر اسفند سال گذشته (۱۳۹۷) انجام شد و امسال هم قرار است که به دلیل عدم همزمانی با ماه رمضان، نمایشگاه ۱۰ روز زودتر یعنی در چهارم اردیبهشت افتتاح شود.
وی افزود: نشر کرگدن برای حضور در نمایشگاه ثبت‏نام کرده است، اما تا امروز (یعنی ۲۶ فروردین) مشخص نکرده‌اند که بالاخره غرفه‌ای به ما تعلق می‌گیرد یا خیر؟ تماس مکرر با اتحادیه ناشران هم فایده‌ای دربر نداشته چرا که یا کسی پاسخگو نیست یا اینکه می‌گویند چند روز دیگر مشخص می‌شود. در این فاصله اندک تا روز افتتاحیه نمایشگاه من به عنوان مدیر یک انتشارات هنوز نمی‌دانم که غرفه‌های ناشران تعیین شده یا خیر تا بتوانم برنامه‌ریزی درستی برای حضور مناسب در نمایشگاه داشته باشم.
بی‌نظمی‌هایی که هرسال تکرار می‌شوند
شیخ‏رضایی ادامه داد: نمی‌دانم چرا هر سال اتحادیه ناشران و کتابفروشان و نهاد برگزارکننده با این آشفتگی نمایشگاه را برگزار می‌کنند؟ اگر هم بر فرض تا چند روز آینده مسئله غرفه‌های ناشران مشخص شود، چطور می‌توان مثلاً برای حضور میهمانان برنامه‌ریزی کرد؟ همانطور که می‌دانید وضعیت صنعت نشر کشور روزهای خوبی را سپری نمی‌کند و اقتصاد کتاب در امسال بحرانی خواهد بود. به همین دلیل شرکت در نمایشگاه برای همه ناشران اتفاقی مهم و حیاتی است، چرا که بخش مهمی از فروش سالیانه‌شان در نمایشگاه انجام می‌شود. با توجه به این شرایط، این بی‌نظمی که حتی کسی نیست تا خبری درباره موافقت با حضور یا عدم حضور ناشران در نمایشگاه بدهد، عجیب و تاسف‏آور است.
مدیر نشر کرگدن، همچنین هویت نمایشگاه کتاب تهران را نیز نامعلوم خواند و گفت: نمایشگاه کتاب تهران پدیده منحصربه‏فردی است و مانند بقیه اتفاق‌ها ماهیت و هویت مشخصی ندارد. اکنون چند سال است که درباره مکان برگزاری آن بحث و جدل می‌شود. بعد از چند سال برگزاری در مصلی، برای یک دو دوره محل برگزاری را به شهرآفتاب انتقال داده و بعد دوباره آن را به مصلی برگرداندند. جالب آنکه در هر دو مکان زیرساخت‌ها مناسب نیست و نمی‌توانند راه چاره‌ای برای جلوگیری از ورود آب به غرفه‌ها در صورت بارانی بودن روزهای برگزاری نمایشگاه، پیدا کنند. برای مسئله بغرنج دسترسی به نمایشگاه هم هنوز که هنوز است راه چاره‌ای پیدا نکرده‌اند.
این عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، شیوه حضور صنف‌های غیر از نشر در نمایشگاه کتاب را نیز نابسامان خواند و ادامه داد: احتمالاً مانند صداوسیما به نمایشگاه کتاب هم دستور داده‌اند که خودش باید هزینه‌های خودش را دربیاورد. به همین دلیل هم مخاطب از در ورودی مصلی تا شبستان باید تعداد زیادی از غرفه‌های صنف‌های دیگر مثل شرکت‌های خدمات ارتباطی و… را تحمل کند.
شکل برگزاری نمایشگاه کتاب تهران زننده است
شیخ‏رضایی اضافه کرد: شکل برگزاری نمایشگاه کتاب واقعاً زننده است. نه فضای مناسبی برای نشستن وجود دارد و نه فضای درخوری برای عرضه کتاب. همیشه هم بدترین و نامناسب‌ترین فضاها را به بخش کودک و نوجوان اختصاص می‌دهند. آنها در روزهای آفتابی باید گرما را تحمل کنند و در روزهای بارانی آب‏گرفتگی غرفه‌ها را. در هر دوره هم وضعیت برگزاری نمایشگاه نامنظم و زننده بوده و هر سال هم مسئولان دلایلی را برای نابسامانی‌ها می‌آورند، اما سال بعد هیچ تغییری در روند برگزاری رخ نمی‌دهد.
مترجم کتاب «علم، جامعه، اخلاق: جستارهایی در ابعاد اجتماعی و اخلاقی علم» ضابطه حضور ناشران در نمایشگاه کتاب را هم نامناسب توصیف کرد و گفت: تنها دلیل حضور ناشران در نمایشگاه کتاب مسئله فروش است، اما از آن طرف در همه دوره‌های برگزاری شاهد بوده‌ایم ناشرانی که کتابسازی کرده و یا در کار چاپ کتاب‌هایی هستند که مجوز نشرش باطل شده، غرفه‌های بزرگی می‌گیرند و ناشرانی که کتاب‌های خوب تولید می‌کنند یا در نمایشگاه حضور ندارند و یا متراژ غرفه‌ای که به آنها تعلق می‌گیرد، کم و در جای نامناسبی است.
به باور شیخ‏رضایی، نمایشگاه کتاب در ساخت جریان فرهنگی برای معرفی کتاب نیز ناتوان است. او در این باره نیز اشاره کرد: شما به عنوان مخاطب نمی‌توانید جریان فرهنگی خاصی را در کنار نمایشگاه کتاب تهران ببینید که بتواند کتاب را به خوبی معرفی کند. جلسات جنبی نمایشگاه نیز مطلوب نیست و به صورت «از سر بازکنی» برگزار می‌شوند. به طور کل، شیوه برگزاری نمایشگاه کتاب تهران به‏عنوان مهم‌ترین اتفاق فرهنگی در کشور، به هیچ عنوان مطلوب و مناسب شان کشور نیست.
رویدادهای مربوط به کتاب
باعث تضعیف اقتصاد نشر می‌شوند
شیخ‏رضایی در بخش دیگری از این گفت‌وگو، شیوه برگزاری عموم رویدادهای مربوط به کتاب در ایران را نامناسب خواند و اضافه کرد: بی‌نظمی در برگزاری رویدادهای فرهنگی فقط محدود به نمایشگاه کتاب تهران نمی‌شود. سال گذشته یکی از کتاب‌های نشر کرگدن برگزیده جایزه کتاب سال شد. از ناشر و مترجم کتاب برای حضور در آئین اختتامیه در تالار وحدت دعوت کردند. در این مراسم هم که هرسال توسط خانه کتاب که زیر نظر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، برگزار می‌شود بی‌نظمی خاصی به چشم می‌خورد.
مترجم کتاب «فلسفه ذهن، یک راهنمای مقدماتی» گفت: بی‌نظمی‌ها در برگزاری مراسم اختتامیه جایزه کتاب سال نیز هر سال تکرار می‌شود. ببینید تالار وحدت که آماده برگزاری مراسم است و اسامی برگزیده‌ها نیز مشخص، چرا متولی نمی‌تواند مراسم را به نحوی مطلوب برگزار کرده و با احترام از میهمانان دعوت کند؟ چرا نمی‌توانند تدبیری برای کنترل جمعیت داشته باشند؟ چرا از تعیین محل نشستن میهمانان عاجزند تا درگیری برای حضور در مراسم به وجود نیاید؟ اصولاً رخدادهای کتابی در ایران نامناسب و ضعیف برگزار می‌شوند. وضعیت برگزاری نمایشگاه‌های استانی کتاب نیز تعریفی ندارد. این مسائل، بر دیده شدن کتاب‌ها تاثیر گذاشته و باعث تضعیف اقتصاد نشر می‌شود.


ارسال ديدگاه
نام: ايميل: ديدگاه:

ناحیه کاربری

آدرس ایمیل:
رمز عبور:
 
رمز عبورم را فراموش کرده‌ام

ثبت نام