EBTEKAR NEWSPAPER
شنبه, 16 آذر 1398   Saturday 7 December 2019

سرمقاله

آمدم، اما با عرق شرم

محمدعلی وکیلی

با وجود این‌که سال‌ها از لحاظ کارشناسی و تکلیف قانونی این مسئولیت بر عهده دولت‌ها بود که یارانه پردرآمدها را حذف کنند، اما به هر دلیلی جدی گرفته نشد تا این‌که امسال غربالگری پررنگ‌تر آغاز شده است؛ از نگاه برخی کارشناسان کاهش درآمدهای نفتی و به‌ دنبال آن کسری منابع بودجه‌ای موجب شده تا رقم ناشی از حذف پردرآمدها حتی در حد ۱۰ تا ۱۵ هزار میلیارد تومان هم مهم باشد.
به گزارش ایسنا، ۱۰ سال است که قانون هدفمندی یارانه‌ها به مرحله اجرا درآمده و طی این سال‌ها یارانه نقدی بدون غربالگری و توجهی به آنچه که در قانون آمده، پرداخت شده است. طبق قانون هدفمندی یارانه‌ها، باید ۵۰ درصد از منابع ناشی از اجرای قانون برای توزیع نقدی و غیرنقدی بین خانوارها اختصاص پیدا کند. آن هم افرادی که در نتیجه اجرای قانون آسیب می‌بینند، اما همواره با توجه به این‌که بالغ بر ۹۰ درصد جمعیت ایران در لیست یارانه‌بگیران حضور دارند، عمده منابع هدفمندی برای توزیع نقدی مصرف شده و سهم بخش‌های دیگر از جمله بهداشت و تولید پرداخت نشد. این در حالی است که طی سال‌های اخیر بارها کارشناسان بر حذف یارانه افراد پردرآمد و اصلاح روند معیوب موجود تاکید داشتند. از سوی دیگر طی چند سال گذشته به دفعات در قانون بودجه حذف دهک‌های بالای درآمدی تکلیف شد، اما دولت از آن سر باز زد.
برای سال جاری، تکلیف قانون مبنی بر حذف سه دهک بالای درآمدی به طور جدی‌تری در دستور کار دولت قرار گرفت و در حال حاضر برای حدود ۷۸ میلیون نفر در ماه، نزدیک به ۳۵۰۰ میلیارد تومان و در سال ۴۲ هزار میلیارد تومان پرداختی انجام می‌شود که دولت برآورد کرده نزدیک به ۲۴ میلیون نفر باید در نتیجه حذف سه دهک بالای درآمدی کنار بروند که حدود ۱۰ تا ۱۵ هزار میلیارد تومان منابع ایجاد می‌کند.
وحید شقاقی‌شهری، اقتصاددان در خصوص حذف دهک‌های بالا گفت: موضوع اصلا به حذف و یا عدم حذف و یا تکلیف قانونی در سال‌های گذشته برنمی‌گردد. چرا که طی این سال‌ها ظاهرا سیاست نانوشته‌ای وجود داشت مبنی بر این‌که مسیر پرداخت یارانه‌ها بدون این‌که حذفی انجام شود، ادامه پیدا کند. چراکه رقم ۴۵ هزار و ۵۰۰ تومان به مرور و در گذر زمان و با توجه به تورم حداقل ۱۰ درصدی که هر سال به اقتصاد تحمیل می‌شود، ارزش خود را از دست می‌دهد و در این حالت هزینه‌ای سنگین برای دولت به حساب نمی‌آید که به خاطر حذف آن خود را درگیر واکنش‌های اجتماعی و سیاسی کند. درست است که رقم پرداختی بابت یارانه‌های نقدی در سال به حدود ۴۲ هزار میلیارد تومان می‌رسد و رقم ظاهرا سنگینی است، اما آنچه که بابت ثروتمندان حذف می‌شود، حدود ۱۵ هزار میلیارد تومان است که در مقایسه با هزینه‌های سالانه دولت مبلغ هنگفتی به شمار نمی‌رفت و به دردسر حذف آن‌ها نمی‌ارزید، اما گذر زمان و تغییرات درآمدی و هزینه‌ای دولت شرایط را به گونه‌ای دیگر پیش برد. این اقتصاددان با بیان این‌که از سال گذشته شاهد تغییر درآمدهای نفتی و از سویی بحران ارزی بودیم که خود موجب شد درآمدهای بالای دولت از نفت در بودجه به طور قابل ملاحظه‌ای تغییر پیدا کند، گفت: از این رو برای سال جاری نزدیک به ۱۵۰ هزار میلیارد تومان کسری منابع در بودجه وجود داشت که موجب شد دولت به سمت تامین منابع از محل انتشار اوراق و یا منابع صندوق توسعه ملی برای آینده برود. از این رو ترجیح داد که به گونه‌ای دیگر مدیریت کند، چرا که اکنون همین ۱۰ تا ۱۵ هزار میلیارد تومان ناشی از حذف پردرآمدها ارزشمند شده و گوشه‌ای از هزینه‌ها را در این کمبود منابع پوشش می‌دهد.
وی با اشاره به این‌که حذف دهک‌های بالای درآمدی به هیچ عنوان کار سختی نیست و همین کاری که اکنون دولت آغاز کرده را می‌توانست در سال‌های گذشته انجام دهد و از هدررفت منابع جلوگیری کند، افزود: گفته می‌شد دولت نگران این است که یارانه نیازمندی به طور اشتباه قطع نشود، در حالی‌که به راحتی می‌توانست از روی دارایی‌هایی مانند خودرو، مسکن و حساب بانکی یعنی همین ملاک‌هایی که اکنون نسبت به غربالگری اقدام می‌کند،‌ از خیلی وقت پیش این کار را انجام دهد، اما در هر صورت این کار را نکرد.


ارسال ديدگاه
نام: ايميل: ديدگاه:

ناحیه کاربری

آدرس ایمیل:
رمز عبور:
 
رمز عبورم را فراموش کرده‌ام

ثبت نام