سرمقاله

خشاب ترامپ؛ پر یا خالی؟

جلال خوش‫ چهره

برنامه «هفت» شامگاه جمعه سی‌ام مهرماه به نقد فیلم «سایه‌های موازی» با حضور کارگردانش اختصاص داشت که در جریان این برنامه بحث‌ها داغی میان این کارگردان و فراستی شکل گرفت. این در حالی بود که پخش اشتباهی تصاویری از داخل استودیو که منتقد مهمان برنامه را در حال صحبت وسیگار کشیدن نشان می داد، حواشی دیگر هفت این هفته بود.
به گزارش خبرآنلاین، برنامه «هفت» جمعه شب سی‌ام مهر ماه در بخش ابتدایی به نقد و بررسی فیلم سینمایی «سایه‌های موازی» پرداخت و سپس مسعود فراستی و محمدتقی فهیم در ادامه بحث هفته گذشته به بررسی فرم در سینمای دینی پرداختند.
در ابتدای برنامه اصغر نعیمی کارگردان «سایه‌های موازی» در گذشت محمدرضا رستمی نویسنده و روزنامه نگار را تسلیت گفت و از مسئولانی که برای درگذشت این خبرنگار پیام فرستاده بودند درخواست کرد به وضعیت محسن سیف که در حال حاضر به درستی مورد رسیدگی پزشکی نیست توجه شود.»
زمان شمقدری گفتند فیلمنامه‌ام سیاسی است
اصغر نعیمی منتقد و کارگردان سینما و تلویزیون در ابتدای صحبت‌هایش درباره تجربه ساخت فیلم سینمایی «سایه‌های موازی» گفت: «درباره اینکه چطور شد سراغ این فیلم رفتم باید بگویم پروسه‌ای بین فیلم‌هایم ایجاد شد که فیلمنامه‌های دیگرم به دلایلی هرکدام رد شدند و به سراغ فیلمنامه آقای عقیقی رفتم. البته در زمان آقای شمقدری فیلمنامه مستقلم به این اتهام که سیاسی است و بهتر است فیلمساز خودی‌تری این فیلم را بسازد، رد شد.»
او افزود: «تقریبا می توان گفت عین فیلمنامه آقای عقیقی را کار کردیم منهای مضمون خودکشی انتهای داستان، که در زمان گرفتن پروانه ساخت با مخالفت‌هایی روبرو شد و مجبور به تغییر آن شدیم. بنابراین بردن فیلم به فلاش‌بک دیگر موضوعیت نداشت، و فیلم در نتیجه مسیر مستقیمی پیدا کرد. لذا به نظر اقتباس وفادارانه‌ای ست.»
مسعود فراستی منتقد برنامه از همان ابتدا انتقاد‌های تند و تیزش را به سمت فیلم نشانه رفت و درباره «سایه‌های موازی» گفت: «قصه داستایوسکی فوق‌العادست و اقتباس نعیمی فاجعه ست. در این قصه دو گذشته وجود دارد. فیلم را مرد روایت می کند و مدام ما را مخاطب می‌گیرد. این به نظرم ابدا در سینما شدنی نیست. ما تمام 30 صفحه را با صدای مرد می‌شنویم و تجسم می‌کنیم. اما در فیلم نعیمی این اتفاق به شدت ناموفق و الکن است. اصلا دختر را نمی‌شناسیم. ذات این قصه با خودشکی است و داستایوسکی این قضیه را می‌شکافد و ابدا نباید این طور باشد که صرف پرداختن به خودکشی همیشه باید سانسور شود.»
فراستی در ادامه افزود: «جوهر قصه بر این استوار است که زن دوباره تحمل عشق را ندارد. داستایوسکی به خوبی این ماجرا را بیان می‌کند. از زبان مرد به گونه‌ای از زن می‌گوید که گویی ما او را می‌شناسیم. و نهایتا زن به این دلیل که توان عشق را در خود نمی‌بینید خودکشی می‌کند. یک قصه هولناک از یک نویسنده بی‌نظیر. حذف طوطی‌وار و بی‌معنی پایان خودکشی فیلم، به کل قصه را بی‌معنی کرده است. وقتی شما ساختار فلاش بکی و خودکشی را از اثر می‌گیری، باقی قصه به شدت گنگ می‌شود.»
نعیمی در پاسخ به انتقاد‌های فراستی اظهار داشت: « یکی از خصوصیات فیلمنامه عقیقی که مرا سر شوق آورد، راهکارهایی بود که عقیقی برای انتقال مضامین آن زمان اثر، به این زمانه پیدا کرده بود. مضمون اصلی قصه درباره مسئله معیشت است که عقیقی به جای معیشت با آن معنای قدیمی، مسئله تقابل فرهنگی را جایگزین کرده است. یا سیاست را وارد کرده است و قصه تازه‌ای ساخته است.»
او همچنین گفت: «داستان داستایوسکی یک نقطه عزیمت بوده تا ما به «سایه های موازی» برسیم. «نازنین» خود به عنوان قصه
عالی و فوق العاده نیست و قابل مقایسه با «ابله» یا «جنایت و مکافات» نیست.»
فراستی در ادامه صحبت‌هایش در «هفت» گفت: «داستان «سر به زیر» بهترین داستان کوتاه و داستان «جنایت و مکافات» بهترین داستان بلند داستایوسکی است. اساسا این قصه داستایوسکی قابلیت فیلم کردن ندارد و مدیومش ادبیات است. اما با فیلمی طرف هستیم که نه فیلمنامه دارد، نه کارگردانی. فیلمنامه عقیقی به حدی بی‌معنی است که اصلا شخصیتی ساخته نمی‌شود. عقیقی عرضه این را نداشته که شخصیت بسازد. اگر نعیمی الان درباره شخصیت‌هایش توضیح نمی‌داد من ابدا اینها را در فیلم ندیده بودم. جملات شعاری فیلمنامه باید به شخصیت تبدیل شود که نمی شود.»
آقای فراستی مراقب ادبیات‌تان باشید!
بحث بر سر فیلم بالا گرفته بود که نعیمی از ادبیات به کار برده شده از سوی فراستی درباره نویسنده فیلم‌اش ناراحت شد و گفت: «من خیلی مردد بودم تا به این برنامه بیایم. این درست نیست که به فیلمنامه نویس بگوییم عرضه این را نداشته است. رسانه عمومی جایی است که وقتی ما در آن صحبت می کند باید مراقب باشیم از چه ادبیاتی استفاده می کنیم. فیلم من فیلمفارسی است! فیلمفارسی شرف دارد به اینکه مثل تو بنشینم جلوی تلویزیون از یک رانت و موقعیت مسمومی استفاده کنیم و بدانیم هیچ کسی هم جوابی به ما نمی‌تواند بدهد.»
نعیمی با مخاطب قرار دادن فراستی گفت: «مسعود! تو مسیری که می‌روی مسیر غم‌انگیزی است و آدم غم‌انگیزی شده‌ای! من دلم برایت می‌سوزد. از اینکه تو لذت می‌بری من را و فیلم مرا سخیف کنی، من ناراحت می‌شوم.»
فراستی که به نظر از حرف‌های نعیمی بر افروخته شده بود گفت: «پشت این جمله‌ها مخفی نشو. عرضه یعنی توان! توان این را نداشته است. تو با ادبیات خودت برداشت کن. بجای آنکه ناراحت شوی و استرس بگیری، به نقد فیلمت پاسخ بده.»
نعیمی نیز در پاسخ به انتقادهای تند منتقد برنامه گفت: «حرف من این است که مسعود فراستی که به همه فیلم ها از «فروشنده» تا «سایه های موازی» نقد می کند، آیا جرات دارد وارد مسائل دیگری مثل فساد مالی و پولشویی شود؟»
با فیلم بد از من انتظار تعریف نداشته باش
افخمی هم به بحث ورود کرد و در پاسخ به نعیمی گفت:«یعنی مسعود فراستی به عنوان یک منتقد فیلم درباره مسائل پولشویی در مملکت صحبت کند؟!! مسعود که وظیفه خود را به درستی انجام
می دهد، ما نیز وظیفه خود نمی دانیم به هر مسئله ای در جامعه ورود کنیم.»فراستی در ادامه درباره «سایه‌های موازی» افزود: «وقتی فیلم نساختی، وقتی یک حرکت دوربین درست نداری و تنها یک لوکیشن پیدا کردی و دو بازیگر را روبروی هم نشاندی که با دیالوگ‌های ضعیف عقیقی که واقعا فیلمنامه دبیرستانی نوشته، از من انتظار تعریف نداشته باش.»این پاسخ فراستی نعیمی را بر آن داشت تا طوری دیگر با فراستی وارد بحث شود. او گفت: «اگر همه فیلم ها بد هستند چرا وقت خود را برای نقد آنها تلف می کنی؟ بالاخره 10 فیلم که ارزش نقد جدی را دارند. اگر مشکلت پول است من دستمزد حضورت در برنامه «هفت» را می دهم تا برای معیشت همه را خراب نکنی. فقط برای معیشت صحبت نکن. کار تو نفرت‌پراکنی است. مسعود متوجه این نیست که اصغر نعیمی به نسبت فیلم قبلی اش چقدر تلاش کرده که فیلم بهتری بسازد و اشکالاتش را رفع کند، اینها را نمی بیند در حالی که
باید ببیند، سخت است.»
در میانه این بحث و در پاسخ به صحبت‌های نعیمی مجری برنامه تصریح کرد: «اینطور نیست. وقتی می گویی تنها 10 فیلم در سال ارزش نقد واقعی را دارند، یعنی ارزش این را دارند که منتقد به لحاظ زیبایی شناسی با فیلم مواجه شود. باقیش وظیفه من و برنامه هفت است که درباره حجم فیلم های کمدی سال یا پولشویی یا ضعف ها و... صحبت کنیم.» فراستی در ادامه گفت:« تو هر بار برای هر نقد به من زنگ می‌زنی که مسعود دمت گرم! چند بار این کار را کرده ای؟ سر همین فیلم‌هایی که می گویی. که وای! نقدت فوق العاده بود. من که از شنیدن این نقدها به شعف نمی‌آیم و برایم مهم نیست! اگر نفرت پراکنی ست، چرا زنگ می زنی؟»
بن بستی به نام فراستی!
بحث از نقد فیلم نعیمی فاصله گرفته بود و افخمی گفت:«ما خیلی سعی کردیم تا ما همین مقدار نظر مردمی را بتوانیم درباره فیلم شما تهیه کنیم. بیش از یک هفته طول کشید و حتی هیچ کسی حاضر نشد درباره فیلم شما نقد خوب کند. هفته گذشته مهدویان برای فیلم «ایستاده در غبار» به «هفت» آمد و نقدهای تندتری را از مسعود فراستی شنید. درحالی که فراستی فیلم او را بیشتر از فیلم تو دوست دارد. اما مهدویان مثل یک تماشاگر به حرف های او گوش داد. اما تو سعی می کنی مقابله کنی!» کارگردان «سایه‌های موازی» اظهار داشت: «حرف من به فراستی این است که بالاخره باید راه فراری از این بن بست باشد. بن بستی به نام فراستی! چرا مسعود فراستی به خود اجازه می دهد درباره فیلم من توهین کند، اما من اجازه ندارم به او توهین کنم؟» فراستی نیز در پاسخ به نعیمی گفت: «سینما ما سینمای سوبسیدی لوسی است که اگر به کسی بگویی بالای چشم آن ابروست، گریه
می کند!» برنامه شب گذشته «هفت» در حالی به پایان رسید که علاوه بر حواشی اختلاف‌های لفظی میان اصغر نعیمی و فراستی، لحظه ای در برنامه به اشتباه دوربین به استودیو آمد در حالیکه فهیم دیگر منتقد برنامه سیگار به دست در حال صحبت با افخمی در استودیو بود.


ارسال ديدگاه
نام: ايميل: ديدگاه:

ناحیه کاربری

آدرس ایمیل:
رمز عبور:
 
رمز عبورم را فراموش کرده‌ام

ثبت نام