EBTEKAR NEWSPAPER
یکشنبه, 28 مرداد 1397   Sunday 19 August 2018

سرمقاله

رابطه دوگانه قدرت و ملت

جهانبخش محبی نیا

علی آهنگر- محمد جواد ظریف که تواناییش در برجام یک بار دیگر و بیشتر از همیشه بر همه جهان مسلم شده است حالا بار دیگر سوار بر هواپیماى دیپلماسى شده است. او این بار ماموریت دارد تا از اروپا براى بقاى برجام تضمین بخواهد. بى گمان مهمترین تضمینى که ظریف در پى کسب آن است امکان فروش نفت، گاز، پتروشیمى و بازگشت پول هاى آن به کشور است. نکته اى که رئیس جمهوری در گفت‌وگو با آنگلا مرکل صدر اعظم آلمان بر آن انگشت گذاشت. این در شرایطى است که دولت هاى اروپایى تسلطى بر شرکت هاى چند ملیتى کشورشان ندارند. براى اخذ هر گونه تضمین باید منافع شرکت هاى سرمایه گذار در صنایع نفت و گاز را در نظر داشت. به عبارت دیگر، تضمینى که ایران مى خواهد در صورتى میسر مى شود که بتواند تضمین هایى هم به شرکت هاى سرمایه گذار در بخش نفت و گاز بدهد تا آنها در مقابل منافعى که به دست مى آورند انگیزه مقابله با تحریم هاى آمریکا را در خود بیایند.
در این معنا، یگانه راه حل جذب شرکتهاى سرمایه گذار، ارائه قراردادهاى مشارکت در تولید به آنهاست. این مشارکت مى تواند به صورت مجزا و موردى در میدان یا میدان هایى خاص باشد. قرار داد مشارکت در تولید راهى است که شرکت هاى سرمایه گذار چند ملیتى از سال ١٣۵٣ و با تصویب قانون دوم نفت از آن محروم شدند و همواره در پى دستیابى به آن بودند. اکنون و در شرایط بغرنج فعلى، محمد جواد ظریف مى تواند در مذاکرات خود با ارائه پشنهاد مشارکت در تولید، شرکتهاى سرمایه گذار را غافلگیر کند. ولى به لحاظ محدودیت هاى قانون اساسى، این تصمیمى است که باید از سوى مجموعه نظام اتخاذ شود و به عنوان برگى برنده و البته غافلگیر کننده به اروپاییان عرضه شود.
اتخاذ راهبرد مشارکت در تولید، به دلیل هزینه بسیار کم تولید در میادین نفت و گاز ایران نسبت به سایر کشورها و درآمد سرشارى که نصیب شرکت هاى سرمایه گذار مى کند، پیشنهاد هیجان انگیزى است که آمریکا را در مقابل خواست شرکت هاى اروپایى و حتی شرکتهای آمریکایی بى دفاع مى سازد. نباید فراموش کنیم که یکى از علت هاى اصلى خروج آمریکا از برجام، زمینه سازى براى تولید بیشتر نفت شیل و صادرات آن به دیگر کشورها و در دست گرفتن بازار فروش نفت است. تسلط بر بازار فروش نفت هدف پنهان و اصلى و اساسى ترامپ در هیاهو سازى و تحریم نفتى ایران است. اگر هدف اصلى آمریکا این باشد که بدون شک جز این نیست، پس عقل و اندیشه حکم مى کند تا پادزهرى مناسب آن تدارک دیده شود. و پادزهر استراتژى آمریکا در خصوص تسلط بر بازار نفت و بى اثر کردن آن ایجاد شوق و انگیزه براى شرکت هاى سرمایه گذار نفتى از سوى ایران است.
مگر نه این است که تولید نفت شیل، به رغم پیشرفت هاى تکنولوژیکى، هنوز به دلیل هزینه بالاى تولید آن براى شرکت هاى نفتى مقرون به صرفه نیست و مگر جز این است که یکى از علت هاى اصلى خروج ترامپ از برجام و بازگرداندن تحریم هاى نفتى ایران، مقرون به صرفه ساختن سرمایه گذارى از سوى شرکت ها در میادین نفت شیل است؟ پس راه حل ما باید بى اثر سازى این برنامه ها و اهداف ترامپ باشد. ارائه پیشنهاد مشارکت در تولید، راه حلى است که مى تواند غوغایى در بازار نفت ایجاد کند.
فراموش نکنیم که اروپا امروز یکپارچه و متحد در مقابل خروج آمریکا از برجام ایستاده است. اتفاقى که بعد از جنگ جهانى دوم سابقه نداشت و حتى انگلیس را براى نخستین بار در مقابل آمریکا قرار داده است. اینها نکته هایى بسیار اساسى است که نباید به هیچ روى از نظرگاه ما دور بماند. در این شرایط که آمریکا مى خواهد قوانین داخلى خود را فرا سرزمینى کند و تحریمهاى خود را به اروپا تحمیل نماید، اروپا در اظهاراتى صریح از سوى فرانسه و آلمان و حتى بریتانیا در مقابل آن موضع مخالف و مقابل گرفته اند. در این شرایط استثنایى تاریخى، ما هم باید خردمندانه به کمک اروپا براى مقابله با آمریکا بشتابیم. بهترین و عالی ترین و عاقلانه ترین کمک خردمندانه به اروپا براى مقابله با آمریکا و تامین منافع ملى ایران و منزوى سازى آمریکا چیزى نمى تواند باشد جزو پیشنهاد اغوا کننده مشارکت در تولید منابع نفت و گاز ایران.
دستان دیپلمات ارشد ایران در این شرایط اگر با چنین پیشنهادی پر باشد، او یک بار دیگر پیروز میدان دیپلماسی خواهد بود. پیروزی دیپلماتیک ایران و اروپا بر آمریکا یعنی رقم زدن نقطه عطفی در تاریخ جهان و ایجاد دنیایی چند قطبی بجای تک قطبی کنونی و کیست که نداند این یعنی شکست تاریخی هژمونی آمریکا.
پس تا دیر نشده به کمک ظریف بشتابیم و به او بگوییم که شرکت های اروپایی از این پس می توانند در میادین نفت ایران قرارداد مشارکت در تولید منعقد کنند.


ارسال ديدگاه
نام: ايميل: ديدگاه:

ناحیه کاربری

آدرس ایمیل:
رمز عبور:
 
رمز عبورم را فراموش کرده‌ام

ثبت نام