EBTEKAR NEWSPAPER
دوشنبه, 24 تیر 1398   Monday 15 July 2019

سرمقاله

الزامات جراحی درون‌جناحی

علیرضا صدقی

گامهای پس و پیش ار وپایی
محمدرضاستاری- روز سهشنبه آندرس سامویٔلسن وزیر خارجه دانمارک اعلام کرد که اتحادیه اروپا با تحریم ایران با اتهام طرح نقشه ترور در اروپا موافقت کرده است. در همین راستا و بر مبنای این ادعا، اتحادیه اروپا با صدور بیانیهای اعلام کرد که دو شهروند ایرانی و بخشی از وزارت اطلاعات ایران را در فهرست تحریمهای خود قرار داده است. اروپاییها همچنین مدعی شدهاند که این اقدام بخشی از پاسخ اتحادیه اروپا به ایران است و این تحریمها از روز
چهارشنبه 1۹ دی اجرایی میشود.
تابستان امسال چند شهروند ایرانی از جمله یک دیپلمات به اتهام تلاش برای بمبگذاری در همایش سالانه سازمان منافقین در سه کشور فرانسه، بلژیک و آلمان بازداشت شدند. از سوی دیگر حدود چهار ماه پیش نیز دانمارکیها مدعی شدند که ایران در تلاش بوده تا رهبر گروه الاحوازیه را در داخل این کشور ترور کند، گروهی که در ساعتهای اولیه حمله تروریستی به مراسم رژه نیروهای مسلح در سالروز آغاز هفته دفاع مقدس که منجر به شهادت حداقل ۲5 نفر از مردم شد مسیٔولیت این اقدام را بر عهده
گرفته بود. تمامی این وقایع در حالی رقم خورد که اتهام
بمبگذاری در همایش منافقین همزمان شد با سفر حسن روحانی ریٔیسجمهوری ایران به اتریش و سویٔیس. در همان زمان بسیاری از ناظران معتقد بودند که با توجه به برنامه همکاری میان ایران و اروپا برای کاستن از بار تحریمهای آمریکا و نیز به نتیجه رسیدن سازوکار مالی اروپا با ایران، همزمانی این ادعا
با سفر روحانی به اروپا بسیار مشکوک است. در همین رابطه نیز ایران ضمن محکوم کردن این
اتهامات هرگونه دخالت در این مسیٔله را رد کرده و اعلام کرد که حاضر است برای روشن شدن زوایای مختلف این ادعا با کشورهای اروپایی همکاری کند. همچنین چندین بار سخنگوی وزارت خارجه ایران نیز در جلسات هفتگی خود با خبرنگاران اعلام کرده بود که دستگیری یک دیپلمات ایرانی به هیچ عنوان قابل قبول نبوده و از تمامی مجاری ارتباطی این مسیٔله در
حال پیگیری است.
برخورد تند وزارت خارجه ایران با دیپلماتهای اروپایی
همزمان با این تحولات و در حالی که اتحادیه اروپا بخش امنیت داخلی وزارت اطلاعات را مورد تحریم قرار داده است، یک مقام آگاه دیپلماتیک روز گذشته اعلام کرد : در پی اقدام اتحادیه اروپا در تحریم یک نهاد و دو فرد ایرانی روز سه شنبه شش نفر از سفرا و کارداران اروپایی با حضور در وزارت امور خارجه سعی داشتند مواضع اتحادیه را توجیه کنند اما با برخورد تند مقام ملاقات شونده مواجه شده و به علت غیرقابل پذیرش بودن اظهارات آنها و استفاده از ادبیات نامناسب، در کمتر از ده دقیقه به ملاقات خاتمه داده شده است. وی همچنین افزود: به دلیل حمایت کشورهای اروپایی از گروههای شناخته شده تروریستی و ادامه پناه دادن به عناصر تروریست، ایران در حال ارزیابی و تجدید نظر در همکاریهای اطلاعاتی، امنیتی و انتظامی خود با کشورهای اروپایی است و به زودی تصمیماتی در این خصوص گرفته
خواهد شد که حوزههای مهمی را در بر میگیرد.
دو سناریو برای اقدامات اروپا
در مورد این تصمیم اروپاییها آن هم در زمانی که
مسیٔله همکاری میان ایران و اروپا بر سر برجام اکنون یکی از مسایٔل مهم بینالمللی محسوب میشود دو دیدگاه از سوی تحلیلگران وجود دارد. نخستین دیدگاه که غربیها به خصوص آمریکا بر روی آن تاکید دارند این است که اقدام اروپا در برخورد با ایران اقدامی نمادین است. خبرگزاری رویترز در همین راستا طی گزارشی آورده است که چرا این اقدام نمادین است؟ زیرا یکی از افراد تحریم شده در حال حاضر در بازداشت بهسر میبرد و همچنین این اولین باری است که اروپا از زمان لغو تحریمهایش علیه ایران در پی اجرای توافق هستهای ، تحریمی را علیه
جمهوری اسلامی وضع میکند. از سوی دیگر اخیرا مایا کوچیانچیک سخنگوی
اتحادیه اروپا با انتقاد از عملکرد آمریکا گفته که دونالد ترامپ موقعیت دیپلماتیک اروپا را در داخل این کشور تنزل داده و در خصوص اولویتبندی خود هیچ توضیحی نیز ارایٔه نکرده است. به گفته ناظران بنا بر اولویت وزارت خارجه آمریکا ریٔیس یک سازمان بینالمللی باید مطابق با یک رهبر یا ریٔیس دولت در
نظر گرفته شود، حال آنکه اکنون این موقعیت برای اروپاییها مانند یک کشور تنزل داده شده است. بنا بر این شرایط تحلیلگران معتقدند که اروپاییها با توجه به فشارهایی که از سوی واشنگتن بر سر برجام و نیز جنگ تجاری متحمل میشوند، قصد دارند با مانورهایی خود را به واشنگتن نزدیکتر کرده تا مقداری از بار فشارها بر روی خود را بکاهند. به خصوص اینکه دولتهای قوی اروپایی مانند آلمان و فرانسه اکنون درگیر تنشها و چالشهای داخلی هستند و تا اسفند ماه امسال نیز انگلستان با خروج قطعی از اتحادیه اروپا وحدت و همگرایی اروپایی را به
میزان زیادی دستخوش تغییر خواهد ساخت. دیدگاه دوم معتقد است که بنا بر گفتههای اروپا مبنی بر حمایت از برجام و نیز برنامهای که برای بهرهمندی ایران از مزایای برجام در چارچوب سازوکار ویژه مالی موسوم به SVP وجود دارد، اکنون پس از گذشت نه ماه از خروج آمریکا از توافق هستهای همچنان موضوع کارایی این سازوکار ویژه در هالهای از ابهام قرار دارد. هر چند اروپاییها بحث میزبانی
این سازوکار را مطرح کردهاند، اما همچنان مبنای حقوقی آن و نیز مسیٔله تحریمهای آمریکا نامشخص است و هر از چندی مقامات اروپایی موضوع حمایت از برجام را در قالب دیدگاههای امنیتی مطرح میکنند نه همکاریهای اقتصادی. به همین دلیل نسبت به توان اقتصادی این سازوکار ویژه شبهاتی وجود دارد و اکنون مقامات ایران نسبت به این مسیٔله واکنشهای صریحی را اتخاذ کردهاند. به عنوان نمونه در چند روز اخیر، ظریف در هند بار دیگر به صراحت اعلام کرده که منتظر اروپاییها نخواهیم ماند و علی شمخانی دبیر شورای امنیت ملی ایران نیز تاکید کرد که زمان اروپاییها به اتمام رسیده است. لذا با توجه به شرایط پیشآمدهتحلیلگرانمعتقدندپیشکشیدنچنین طرحهایی مبنی بر قصد ایران از ترور و بمبگذاری در اروپا، در حقیقت نوعی واکنش متقابل در مقابل ابراز ضعف آنها در برابر آمریکاست. به تعبیری نوعی فرار به جلو برای خریدن زمان بیشتر یا تحت فشار قرار دادن ایران برای تعدیل بخشی از تعهدات خود
ذیل برجام.


ارسال ديدگاه
نام: ايميل: ديدگاه:

ناحیه کاربری

آدرس ایمیل:
رمز عبور:
 
رمز عبورم را فراموش کرده‌ام

ثبت نام