EBTEKAR NEWSPAPER
شنبه, 29 دی 1397   Saturday 19 January 2019

سرمقاله

سکوت در حیات، نقد در پساحیات!

محمدعلی وکیلی

سازه‌های آبی شوشتر قربانی یک خانه
گروه ایرانشهر: حالا که تب ساخت و ساز برج‌ها و آپارتمان‌های چند طبقه در تهران فروکش کرده، ساختن ساختمان‌های بلند و آپارتمان‌های چند طبقه به سایر استان‌های ایران سرایت کرده است. حالا هر جایی که زمین خوش ساختی برای ساختن یک آپارتمان وجود داشته باشد، قرار گرفتن در عرصه و حریم یک بنای تاریخی هم نمی‌تواند مانع ساخت آن شود. حتی اگر این بنای تاریخی سازه‌های آبی شوشتر باشد که به ثبت جهانی رسیده و دنیا از آن به عنوان بزرگ‌ترین مجموعه صنعتی پیش از انقلاب صنعتی یاد می‌کند.
هر کسی که سازه‌های آبی شوشتر را دیده باشد مسحور زیبایی در هم آمیخته طبیعت و دانش فنی انسانی می‌شود. مجموعه‌ای به هم پیوسته از 13 سازه تاریخی از بند میزان گرفته تا برج کلاه فرنگی، رودخانه دست کند گرگر، پل بند گرگر، مجموعه آبشارها و آسیاب‌های آبی، بند برج عیار و نیایشگاه صابئین، بند ماهی بازان شوشتر (بند خداآفرین)، قلعه سلاسل، کانال داریون، پل بند شادروان، بند خاک، پل بند لشکر و پل شاه علی و بند شرابدار. سازه‌هایی که دهمین اثر ایران هستند که با عنوان نظام آبی تاریخی شوشتر به‌صورت یکجا در فهرست میراث جهانی یونسکو با شماره ۱۳۱۵ به ثبت جهانی رسیده‌اند. این سازه‌ها که از دوران هخامنشیان تا به امروز از گزند روزگار و دست طبیعت جان سالم به در برده‌اند و استوار برجای مانده‌اند حالا با ساخت و ساز در عرصه و حریم‏شان مواجه شده‌اند. بلایی که بر سر سایر شهرهای‌تاریخی خوزستان هم آمده و بافت تاریخی‌شهرستان‌شوشتر نیز از آن دور نمانده و دستخوش تعرضات بی‌شماری شده است. با این حال به تازگی ساختمانی با ارتفاع 13 متر به صورت غیرقانونی در عرصه تاریخی آبشارهای شوشتر احداث شده که باعث مخدوش شدن چهره این سازه‌های تاریخی شده که می‌تواند تبعات و پیامدهای بین‌المللی ناخوشایندی برای این بناهای تاریخی با ثبت جهانی داشته باشد.
مجتبی گهستونی، فعال میراث فرهنگی استان خوزستان که برای اولین بار این خبر را به رسانه‌ها داده، اعلام کرده است که این بنای 4 طبقه مجوز قانونی را از سوی میراث فرهنگی شوشتر دریافت کرده است. البته بنا به گفته این فعال میراث مجوز صادر شده برای ساختمانی به ارتفاع 7.5 متر بوده در حالی که مالک ساختمان با ترفندهای غیرمجاز اقدام به احداث ساختمانی به ارتفاع 13 متر کرده است.
اتفاقی که محمدحسین ارسطوزاده، سرپرست معاونت میراث فرهنگی اداره‎کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خوزستان و مدیر پایگاه سازه‌‌های آبی تاریخی شوشتر نیز آن را تایید کرده است. او با طرح موضوع ساخت ملک چهار طبقه در حریم سازه‎های آبی شوشتر به ایلنا اعلام کرد: «پس از تقاضای مالک در اردیبهشت سال جاری، اداره میراث فرهنگی شوشتر با ارتفاع هفت و نیم متر موافقت کرد که پس از پیگیری‎های مالک با یک و نیم متر خر پشته نیز موافقت شده است.» او در مورد ساخت‎وساز این ملک چهار طبقه افزود: «این ملک به طور غیر قانونی تا این ارتفاع ساخته شده است که تیم حقوقی پایگاه پس از جمع‎آوری مستندات دال بر تخلف صورت گرفته، اقدامات لازم را برای برخورد با این تخلف و طرح شکایت و تشکیل پرونده و پیگیری‎های لازم را انجام داده‎اند.»
گرچه حالا به گفته مدیر پایگاه سازه‎های آبی تاریخی شوشتر این ساختمان چاره‌ای جز اصلاح ندارد و این امر یک «باید» از سوی سازمان میراث فرهنگی است که منتظر دستور قاضی پرونده است اما آنچه در نظر بسیاری از فعالان میراث خوزستان اهمیت پیدا کرده، چگونگی دریافت مجوز توسط مالک این ساختمان است. مجتبی گهستونی در این باره گفته است: «روشن نیست این مجوزها بر اساس چه معیار و ملاکی صادر می‌شود؛ این افراد به پشتوانه اهرم‌های قدرت و چهره‌های سیاسی قانون را دور می‌زنند و مجوزهای غیرقانونی می‌گیرند. چنین اقدامی تنها چهره بصری این بناهای تاریخی را مخدوش نمی‌کند بلکه عاملی می‏شود تا دیگران هم در این عرصه ورود کنند. اینجاست که برای مردم عادی منطقه این پرسش به وجود می‌آید که چرا به این افراد خاص اجازه ساخت و ساز با این ارتفاع زیاد از سوی مسئولان شهری و میراث فرهنگی داده می‌شود ولی ما این اجازه را نداریم و این اتفاق بارها و بارها در شهرهای تاریخی که بافت آنها در هم تنیده شده مانند شوش، شوشتر، دزفول، بهبهان و رامهرمز در استان خوزستان به وجود آمده و موجب درگیری بین اعضای شهرداری، شورای شهر و میراث فرهنگی شده است.»
او تلنگری هم به توانایی و قدرت سازمان میراث برای مقابله با صدور اینگونه مجوزهای غیرقانونی زده و گفته: «مگر میراث فرهنگی یک دستگاه حاکمیتی نیست؟ چرا نمی‌‌تواند مانع این ساخت و سازهای غیرمجاز شود؟ چرا این قدرت را ندارد که دستگاه‌های قضایی را توجیه کند که این کار خلاف قانون است؟ ‌اداره میراث فرهنگی ماه‌هاست درگیر موضوع شکایت این ساختمان غیرمجاز در حریم سازه‌های آبی تاریخی شوشتر است. جای شک و تردید است که چطور دستگاه قضایی شهرستان شوشتر با گذشت چند ماه این موضوع را پیگیری نکرده است. این ساختمان اگر ساخته شود باید شاهد حضور موج عظیمی از مردم باشیم که می‌خواهند در دل بافت تاریخی شوشتر خانه‌های خود را نوسازی و در چند طبقه تجدید بنا کنند.»
حالا اما سرپرست معاونت اداره‎کل میراث فرهنگی خوزستان به این موضوع واکنش نشان داد و به تمام میراث‎دوستان کشور به ویژه مردم شریف و فهیم استان خوزستان و شهرستان شوشتر اطمینان خاطر داده که این موضوع را قاطعانه پیگیری کند. او بیان کرده: «به منظور جلوگیری از نقض قوانین میراث جهانی یونسکو و از بین بردن منظر بد میراث جهانی این شهرستان، برای تخریب ارتفاع غیرمجاز ساخته‎شده قاطعانه از طریق دستگاه قضایی پیگیر این ساخت و ساز خواهیم بود.» همچنین امیر فرهادپور فرمانده پایگاه حفاظت اداره میراث فرهنگی شوشتر نیز با اذعان به تخلف مالک پس از صدور مجوز اداره میراث فرهنگی تاکید کرده که در طول ساخت این ساختمان بارها از طریق پایگاه حفاظت و حتی نیروی انتظامی سعی در پیشگیری از ساخت‎وساز این ملک را داشته‎ایم.


ارسال ديدگاه
نام: ايميل: ديدگاه:

ناحیه کاربری

آدرس ایمیل:
رمز عبور:
 
رمز عبورم را فراموش کرده‌ام

ثبت نام