تحلیلی بر مسائل اخیر مورد تنش ایران و آمریکا

ایران و جهان - تاریخ: ۱۳۹۸/۰۴/۶
علیرضا رضایی حرم‌آبادی *- در مورد مسائل مهم و حساس، اخبار و رویدادهای مربوط به کاخ سفید و تصمیمات دولت آمریکا هرگز بدون بازبینی‌های چندین باره، دقیق و سنجش پیامدها و نتایج احتمالی آنها منتشر نشده و نمی‌شود.‌ در‌مورد اینکه ترامپ دستور حمله‌ای صادر کند و پس از آمادگی نیروها و به پرواز درآمدن بمب افکن‌ها و جنگنده‌هایش بر فراز خلیج فارس، به یکباره دستور لغو حمله را صادر کند و این خبر به سرعت رسانه‌ای شود و در روزنامه‌ها و خبرگزاری‌های مهم آمریکا و جهان مانند نیویورک‌تایمز، واشنگتن پست، نیوزویک، خبرگزاری آسوشیتدپرس و همزمان با آنها در رسانه‌های اسرائیلی بر صدر اخبار بنشیند، به غیر از یک اقدام کاملا سازماندهی شده و هدفمند، نمی تواند انتظاری دیگر داشت.
چرا که کاخ سفید و سازوکار حفاظت از اطلاعات و خبرهای طبقه‌بندی شده آن، به آسانی توان جلوگیری از درز خبری به این مهمی را دارد و برای درز نکردن خبر یک جلسه مهم کاخ سفید، حتی ماشین‌های مقامات حاضر در کاخ سفید را نیز از دید تیزبین خبرنگاران مخفی می‌کنند. اما چگونه است که از ابتدای شروع این جلسه به ظاهر محرمانه، هم خبر تشکیل جلسه بلافاصله منتشر شد، هم نام و عنوان حاضران در آن و هم اصلی‌ترین مصوبه آن یعنی دستور حمله و هم مهم‌ترین بخش آن یعنی لغو حمله.!
چنین به نظر می‌‌سد که ترامپ و دیگر سیاستگذاران مهم آمریکایی به خوبی می‌دانند که مقامات ایران روی «عدم تمایل دولت آمریکا به حمله نظامی به ایران» خیلی سفت و سخت حساب باز کرده‌اند و سرعت بخشیدن به تحرکات منطقه‌ای و نیز ساقط کردن پهپاد آمریکایی نیز به پشتوانه همین ذهنیت و با هدف فشار آوردن بیشتر به آمریکا صورت گرفته است. بنابراین با انجام چنین نمایش‌هایی می کوشند تا اولاً خود را نسبت به حمله نظامی بی‌میل و مردد نشان بدهند و ضمن ژست بشر دوستانه بابت تبعات این حمله نظامی (تاکید بر لغو دستور حمله به علت کشته شدن 150 نفر ) و نا‌متناسب خواندن شدت رفتار تلافی‌جویانه و مقابله به مثل کردن، متهم به جنگ‌طلبی نشوند و پاسخی زیرکانه برای افکار عمومی در آمریکا داشته باشند. دوم آمریکا می‌کوشد تا بر تعداد حملات و تحرکات برنامه‌ریزی شده برای ایران و شدت دادن آنها از سوی ایران در منطقه باعث به دست آوردن اجماع منطقه‌ای و جهانی علیه تهران شود. سوم اینکه، میزان حملات و تحرکات منطقه‌ای ایران به حدی برسد که بتوانند برای انجام اقدام تلافی‌جویانه در برابر آنها، دست به یک حمله گسترده زده و بخش مهمی از تاسیسات صنعتی و نظامی کشورمان را که شاید هیچ‌گاه نتوانسته مورد تهدید مستقیم قرار دهد با پذیرش افکار عمومی و ائتلاف جهانی مورد هدف قرار دهند.
چهارم، با افزایش تنش‌ها به ترس و نگرانی کشورهای عرب منطقه بیش از پیش دامن زده و علاوه بر تضمین فروش بیشتر تسلیحات، صورت حساب حمله نظامی به ایران را چندین برابر برای شیوخ عرب بفرستند.
پنجم، به کشورهای اروپایی و در راس آنها به کشورهای 1+4 این پیام را مخابره کند تا دلایل خروج آمریکا را از برجام از سر آگاهی و دوراندیشی و شناخت عمیق سیاست‌های ایران اعلام و آنها را نیز در مورد تصمیم‌گیری‌های خود در آینده همسو و هم نوا کند. ششم، تا جای ممکن حمله‌ای غافلگیرکننده و ناگهانی داشته باشند نه درست در روز ساقط شدن پهپادشان و در ساعاتی که بالاترین سطح آمادگی از جانب ایران وجود دارد.
در همین راستا، در موضع ضعف دیدن دشمن و دست کم گرفتن آن نه تنها تا امروز باعث موفقیت هیچ کشور و لشکری نشده، بلکه در بسیاری موارد باعث از دست دادن جانب احتیاط و تحمل ضربات سنگین بوده است. مولفه‌هایی که پایه بسیاری از تحلیل‌ها در فضای سیاسی - رسانه ای کشورمان شده و امید است که مبنای تصمیم گیری و اقدام مقامات کشور نباشد.
در چنین شرایطی ما می‌توانیم با جلوگیری از هر گونه اقدام تنش زا اصرار و تاکید بر تجاوز به حریم هوایی کشورمان و رعایت نکردن حق حاکمیت از سوی آمریکا به مجامع بین‌المللی و ارجاع پرونده‌هایی از این دست به مراجع ذی‌صلاح و نشان دادن وجهه صلح‌طلبانه و توجه به حسن همجورای با همه کشورهای منطقه و تدبیر و خویشتن داری هر چه بیشتر به منطقه و جهان پیام عملی صلح‌طلبی داده و با بر هم زدن مهم‌ترین پیش‌فرض‌های ترامپ و اطرافیانش، آنها را ناکام بگذاریم. چرا که بازنگری به سیاست‌های 40 ساله آمریکا در قبال ایران که بعد از پیرزوی انقلاب اسلامی برایمان طراحی شده، همچنین اتفاقاتی که در پیرامون جغرافیایی کشورهای همسایه مان رقم خورده است این هشدار را به همراه داشته که کنترل کامل به جغرافیای این منطقه مهم استراتژیکی برای قدرت‌های بزرگ و در راس آنها ایالات متحد آمریکا خواسته‌ای لاینفک از سیاست خارجی آنها بوده است. در غیر این صورت شاید با رعایت نکردن اصول تئوری‌های فریب در آینده به تصمیمات سخت‌تر که شرایط مناسبی را نه برای ما و نه منطقه جغرافیایی مان رقم زند دامن زنیم و ناخواسته وارد بازی از پیش طراحی شده ترامپ و متحدانش شویم.
* کارشناس روابط بین‌الملل
web site hit counter