سرمایه گذار خارجی؛ خوب یا بد

بازار و سرمایه - تاریخ: ۱۳۹۴/۱۱/۴
محبوبه مغانی- در حال حاضر عرصه اقتصادی کشور انتظار سرمایه های تازه نفسی را می کشدکه پس از اجرایی شدن برجام در هفته گذشته، از آنسوی مرزهای کشور قرار است که روانه ایران شود. در واقع از سال گذشته بود که خوش بینی ناشی از بیانیه لوزان، راه را برای ورود برخی از سرمایه گذاران خارجی به ایران همواره کرد تا به این واسطه، قبل از عملیاتی شدن برجام، این گروه از سرمایه گذاران با ورود به کشور به بررسی فضاهای سرمایه گذاری در کشور بپردازند تا از آمادگی لازم برای حضور در این بازار پس از اجرایی شدن برجام برخوردار باشند. بر این اساس بودکه رقابت میان شرکت های کارگزاری فعال در بازار سرمایه کشور برای صدور این نوع از کدهای معاملاتی بالا گرفت تا در نهایت اعلام شد که، برای 394 فرد حقیقی و 111 فرد حقوقی خارجی کد معاملاتی صادر شده است. اگرچه ورود سرمایه گذاران خارجی با سرمایه هایشان به بازار سرمایه می تواند نوید بخش رونق بنگاه های اقتصادی و تولید باشد، اما در این میان عمق کم بازار سرمایه کشور نگرانی هایی را از حیث حضور این سرمایه گذاران ایجاد کرده است . آنجا که اگر قرار به فعالیت مستمر این تعداد سرمایه گذاران خارجی در این بازار با سرمایه های بالا باشد، اینبار به جای سهامداران حقیقی که بدون برخورداری از تحلیل، با معاملاتشان بر نابسامانی این بازار می افزودند، باید شاهد ریسک جدیدتری در این بازار باشیم. در حال حاضر پایین بودن تعداد شرکت‌های پذیرفته‌شده بورسی، تعداد سهامداران حقیقی، نهادهای مالی فعال در بازار، محدودیت نوسان قیمتی سهام وجود بازارسازان، شفافیت اطلاعاتی و در نهایت عدم توسعه ابزارهای مالی که همواره از جمله دلایل پایین بودن عمق بازار سرمایه کشور برشمرده می شوند، در کنار حضور سهامداران جدید بورسی ملقمه ای را ایجاد خواهد کرد. در شرایطی که روشن شدن موتور رونق بازار سرمایه در شرایط رکود دیگر بازار های سرمایه گذاری کشور، منجر به گسیل سرمایه های راکد از سوی خانوار ها به این بازار خواهد شد؛ فعالیت بدون برنامه ریزی سرمایه گذاران خارجی، نوسانات بالایی را بر این بازار مترتب خواهد ساخت. سرمایه هایی که سرمایه گذارانش شناخت مناسب و دقیقی از بورس ندارند؛ این مساله آنجا مهم می نماید که صورت های مالی ناشران بورسی هنوز به انگلیسی ترجمه نشده و امکان انجام معاملات آنلاین برای خارجی‌ها فراهم نیست. لذا یک سرمایه گذار خارجی بدون امکان بررسی صورت های مالی و تجزیه و تحلیل صنایع و شرکت ها، به انجام معاملات صرفا بر اساس توصیه های کارگزاران بورسی خواهد پرداخت. مساله ای که در حال حاضر سرمایه گذاران خرد و حقیقی بازار سرمایه به آن دچارند، اینبار از آن سوی مرزها با شدت بیشتری بر بازار سرمایه تحمیل خواهد شد. در این میان در رقابت شرکت های کارگزاری برای صدور کدهای معاملاتی خارجی، این مساله مورد غفلت واقع شده است که در حال حاضر این گروه از بازیگران بازار سرمایه از سرمایه های چندان بالایی برخوردار نیستند. سرمایه شرکت های کارگزاری که از رقم 5 تا 7 میلیارد تومان آغاز و به 20 میلیاردتومان ختم می شود، به نظر می رسد که از توانایی چندان بالایی برای پوشش دهی ریسک های ناشی از هزینه های مالی و معاملات خارجی ها برخوردار نباشد. به ویژه آنجا که اگر سرمایه گذار خارجی پس از سفارش معامله سهام، هزینه این خرید معاملاتی را به حساب شرکت کارگزاری ایرانی واریز نکند، این هزینه از کجا تامین خواهد شد. در شرایطی که هنوز بانک های خارجی در ایران فعال نیستند و هیچ شخصیت حقوقی در کشور قادر به گشایش حساب در بانک های فعال داخلی نیست، مرجع برای پرداخت های پایاپای این سرمایه گذاران چه کسی است. بر این اساس به نظر می رسد که نبود ضامن برای فعالیت این سرمایه گذاران خارجی در هنگام مواجه با عدم تعهد آنها در پشت ذوق زدگی صدور کدهای معاملاتی همچنان باقی مانده است. اینچنین است که این سوال پیش می آید که آیا بازار کم عمق سرمایه کشور تاب سرمایه های بالای خارجی ها را خواهد داشت و آیا برآوردی که از میزان ورودی و نقدینگی این سهامداران چه به صورت حقوقی و حقیقی در معاملات روزانه صورت گرفته است؟ اگرچه در حال حاضر بازار سرمایه با صف های خرید و فروش طولانی مواجه نیست، اما در صورت اقدام سرمایه گذاران خارجی برای خروج از سهام آیا بازار سازی در سهام صورت خواهد گرفت. و با توجه به بازدهی بالای بازار سرمایه ایران نسبت به سایر کشورها، چگونه می توان از تاثیر گذاری شدید خارجی ها بر قیمت سهام جلوگیری کرد. این ها بخش کوچکی از نگرانی ناشی از ورود سرمایه گذاران خارجی به بازار سرمایه کشور است که باید اکنون برای آنها تدبیری اندیشید. web site hit counter