حمید صاحب، مدیر کل سلامت شهرداری تهران در نشست خبری که صبح امروز( ۲۶ اردیبهشت) به مناسبت هفته ملی سلامت برگزار شد، علاوه بر رونمایی از ربات ایران یار، برنامه‌های این اداره را در راستای افزایش سلامت شهروندان تشریح کرد.
حمید صاحب، مدیر کل سلامت شهرداری تهران در نشست خبری که صبح امروز( ۲۶ اردیبهشت) به مناسبت هفته ملی سلامت برگزار شد، با اشاره به اهمیت فرهنگ‌سازی در حوزه اهدای عضو تأکید کرد و گفت: «سی و یک اردیبهشت ماه روز اهدای عضو است؛ ما حدود هزار مرگ‌ومیر داریم که می‌توانیم نجات بدهیم. الان ده هزار نفر اهداکننده داریم و واقعا می‌شود سالانه هزار نفر را نجات داد.»
مدیرکل سلامت شهرداری تهران تصریح کرد: «توصیه من این است که حتما این موضوع را به عنوان یک فرهنگ جا بیندازیم. وقتی مرگ مغزی فردی تأیید شد، خانواده اجازه دهند اعضای او برای نیازمندان پیوند شود. این کار شماست و حوزه شماست که این موضوع را در اذهان عمومی مطرح کنیم.»
انسان یعنی اندیشه؛ سلامت باید به سبک زندگی تبدیل شود
صاحب با تأکید بر نگاه جامع به مفهوم سلامت اظهار داشت: «انسان یعنی اندیشه؛ یعنی فکر، و نتیجه‌اش در سبک زندگی اوست. ما باید سلامت را به یک سبک زندگی تبدیل کنیم.»
وی افزود: «منظور از سلامت فقط درست کار کردن فیزیولوژی بدن نیست؛ این خیلی فراتر از این است. بدن ما باید سالم باشد، اما ما فقط بدن نیستیم. روان ما هم باید سالم باشد، اندیشه ما هم باید سالم باشد. اتفاقا اصل ما روان ماست و جسم ما فرع ماست؛ هر دو باید مراقبت شوند.»
هیچ رفتار غیرمنطقی بدون عارضه نیست
مدیرکل سلامت شهرداری تهران با اشاره به اهمیت بهداشت روان گفت: «اگر چیزی وارد وجود ما شود که سنخیتی با بدن ما ندارد، مشکل جسمی ایجاد می‌کند. همین موضوع در حوزه روان هم صادق است. اگر چیزی ببینیم یا بشنویم یا کاری انجام دهیم که مطابق موازین عقلی نباشد، حتما روان ما دچار اختلال می‌شود. روی این ‘حتما’ تأکید می‌کنم؛ چون صددرصد هیچ رفتار غیرمنطقی بدون عارضه نیست.»
او ادامه داد: «باید این مسائل را با مردم در میان بگذاریم تا خودشان دروازه‌بانی زندگی‌شان را بلد باشند. مشکل اصلی ما در حوزه سلامت این است که گاهی مردم دروازه‌بانی بلد نیستند؛ کاری را انجام می‌دهند که نباید، یا کاری را که باید انجام دهند ترک می‌کنند.»
پیروز میدان، مردمی هستند که تاب‌آوری بیشتری دارند
مدیرکل سلامت شهرداری تهران، با اشاره به پیامدهای چندوجهی شرایط جنگی گفت: «جنگ فقط پیامد نظامی ندارد؛ پیامدهای فرهنگی، اجتماعی، انسانی و روانی هم در پی دارد. کار ما این است که این پیامدهای فرهنگی و اجتماعی را کاهش دهیم.»
او با تأکید بر نقش تاب‌آوری اجتماعی در عبور از بحران‌ها افزود: «پیروز میدان کسی است که حتی یک روز تاب‌آوری بیشتری داشته باشد. انسجام اجتماعی در پیروزی بسیار مهم است. اگر سرباز خط مقدم، عقبه درستی نداشته باشد، قطعا انگیزه‌ای برای جنگیدن نخواهد داشت.»
میدان از جبهه به خیابان توسعه پیدا می‌کند
صاحب فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی را هم‌سنگ مجاهدت در میدان دانست و تصریح کرد: «کاری که شما انجام می‌دهید عین جهاد و رزمندگی است؛ همان کاری است که سرباز در خط مقدم انجام می‌دهد. میدان امروز به خیابان توسعه پیدا کرده است.»
وی ادامه داد: «انسجام اجتماعی در شرایط بحران اهمیت مضاعف پیدا می‌کند. کار ما افزایش تاب‌آوری مردم و توانمندسازی آن‌هاست. به این می‌گوییم زندگی در بحران؛ و این یک ضرورت است، نه یک امر مستحب یا فانتزی.»
محله، یک سلول زنده اجتماعی است
صاحب بر ضرورت سازماندهی گروه‌های داوطلب در سطح محلات تأکید کرد و گفت: «ما باید محله‌ها را به گروه‌های جهادی مجهز کنیم؛ در حوزه سلامت روان، پزشکی و خدمات اجتماعی. فرق می‌کند محله‌ای که آماده و مجهز است با محله‌ای که هیچ آمادگی ندارد.»
او خاطرنشان کرد: «محله یک سلول اجتماعی زنده است و حیاتش به فعال بودن ظرفیت‌های مردمی آن است. تمام تلاش ما این است که محله‌ها را مجهز به گروه‌های جهادی کنیم.»
زندگی در بحران را باید آموخت
مدیرکل سلامت شهرداری تهران با اشاره به لزوم توجه به گروه‌های آسیب‌پذیر گفت: «در هر محله شهروندان عادی و شهروندان با شرایط خاص داریم؛ سالمندان، افراد دارای معلولیت، مادران و کودکان. این‌ها نباید در شرایط بحران مورد غفلت قرار بگیرند.»
او تأکید کرد: «ما به تنهایی نمی‌توانیم در لحظه بحران همه خدمات مورد نیاز سالمندان را تأمین کنیم. این ممکن نیست مگر اینکه خود مردم محله داوطلبانه و در لحظات بحرانی مداخله کنند.»
در هر محله حدود ۵۰۰۰ سالمند داریم
حمید صاحب، مدیرکل سلامت شهرداری تهران، با تشریح برنامه‌های محله‌محور این اداره‌کل گفت: «همان مداخلات لازم را در سطح محلات انجام می‌دهیم. یکی از برنامه‌های جدی ما رسیدگی به سالمندان تنها و منزوی است؛ افرادی که در محله یا حتی در خانواده کسی را ندارند و به‌تنهایی زندگی می‌کنند. این‌ها نباید مورد غفلت قرار بگیرند.»
او با اشاره به ترکیب جمعیتی محلات تهران افزود: «حدود ۱۳ تا ۱۴ درصد جمعیت ما سالمند هستند. در یک محله با متوسط جمعیت ۲۸ هزار نفر، حدود ۴۵۰۰ تا ۵۰۰۰ سالمند داریم. از این تعداد، تقریبا ۱۵ درصد یعنی حدود ۴۰۰ تا ۵۰۰ نفر سالمندِ تنها و منزوی‌اند که اغلب هم از بانوان هستند. این‌ها در شرایط عادی نیازمند توجه‌اند و در شرایط بحران و جنگ، اهمیت خدمت‌رسانی به آن‌ها مضاعف می‌شود.»
محله را برای بحران بسیج کرده‌ایم
صاحب تأکید کرد: «لازم است از ظرفیت مردمی برای ارائه خدمات در شرایط خاص استفاده کنیم. در همین راستا، ساختارهای محله را بسیج کرده‌ایم. در حوزه سالمندان، مادران و گروه‌های آسیب‌پذیر، سازماندهی داوطلبانه در حال انجام است.»
او ادامه داد: «دو اقدام دیگر هم در دستور کار داریم. در شرایط بحرانی، اقدامات اورژانسی، درمانی و پزشکی اهمیت ویژه پیدا می‌کند؛ بنابراین کانون پزشکان را در محلات فعال کرده‌ایم. این کانون‌ها از قبل وجود داشتند، اما اکنون متناسب با شرایط، بازطراحی و تقویت شده‌اند.»
۷۰۰ مسجد آرمانی، پایگاه خدمات پزشکی و روانی
مدیرکل سلامت شهرداری تهران با اشاره به ظرفیت مساجد گفت: «در تهران حدود ۲۲۰۰ مسجد داریم که از این تعداد، حدود ۷۰۰ مسجد در طرح آرمان قرار دارند؛ مساجد شاخصی که از نظر کالبدی وضعیت مناسبی دارند. این مساجد باید به گروه‌های جهادی مجهز شوند.»
او توضیح داد: «گروه جهادی پزشکی شامل پزشک، پرستار، پیراپزشک، دندانپزشک و ماما در این مساجد شکل گرفته و در حال توسعه است. گروه دوم، گروه روان‌شناسان هستند؛ چون می‌دانیم در شرایط جنگ، اختلالات روانی تشدید می‌شود و لازم است خدمات روان‌شناختی در محل و به‌صورت محله‌محور ارائه شود.»
۶۴۰۰ مهمان در مراکز اقامتی تحت پوشش خدمات سلامت
صاحب در بخش دیگری از سخنانش به مأموریت جدید اداره‌کل سلامت اشاره کرد و گفت: «از روزهای نخست جنگ، اداره‌کل سلامت به‌عنوان نماینده تام‌الاختیار معاونت فرهنگی و اجتماعی مأمور شد خدمات سلامت را در اماکن اقامتی ارائه کند. در حال حاضر حدود ۶۴۰۰ مهمان در بیش از ۵۰ هتل و مرکز اقامتی اسکان دارند.»
او افزود: «ارائه خدمات سلامت جسمی و روانی به این افراد نیز در دستور کار قرار گرفته تا در کنار اقدامات محله‌محور، پوشش کامل‌تری برای مدیریت پیامدهای انسانی و اجتماعی بحران فراهم شود.»
مدیرکل سلامت شهرداری تهران در پایان تأکید کرد: «هدف ما این است که با مردمی‌سازی سلامت و سازماندهی ظرفیت‌های جهادی در محلات، پیامدهای انسانی، اجتماعی و روانی بحران را به حداقل برسانیم.»