سرمقاله

بترسید از «ترس از آینده»

محمدعلی وکیلی

گروه فرهنگ و هنر – در سال 99 ما شاهد درگذشت برخی از چهره‌های مطرح سینمایی و هنری در اثر ابتلا به ویروس کرونا بودیم. هنوز هم از گوشه و کنار خبر ابتلای برخی بازیگران مشغول به کار به گوش می‌رسد. گرچه پس از آغاز واکسیناسیون عمومی، موضوع در اولویت قرار گرفتن بازیگران مشغول به کار مطرح شده بود اما همچنان مورد تایید قرار گرفتن این موضوع در هاله‌ای از ابهام است.
فیلمسازی در حالی کرونا هنوز هم به راحتی جولان می‌دهد، ازجمله مشاغل پرخطر به شمار می‌رود. اوایل اسفند 97 بود که ورود ویروس کرونا به کشور به صورت رسمی تایید شد. از آن پس وزارت فرهنگ و ارشاد برای چندین ماه کلیه فعالیت‌های فرهنگی و هنری را به حالت تعلیق درآورد. همان ایام بود که خانه سینما برای جلوگیری از ابتلای اهالی صنعت تصویر و خانواده‌هایشان، پیشنهاد تعطیلی موقت فیلمسازی را مطرح کرد. به هر صورت برای چندین ماه فعالیت بسیاری از پروژه‌های سینمایی متوقف شد اما پس از گذشت چندین ماه، از آنجا که مشخص شد به زودی ویروس کرونا از کشور نخواهد رفت، ساخت برخی فیلم‌ها و سریال‌ها از سر گرفته شد. اما کار کردن در چنین شرایطی با همکاری یک گروه تولید بزرگ چندان هم کم خطر و کم استرس نبود.
آبان ماه سال گذشته در جریان موج سوم کرونا ابتلای نوید محمدزاده، رضا گلزار و لاله اسکندری که البته مشخص نبود کدام‌شان در پروژه ساخت فیلم و سریال شرکت داشتند دوباره این نکته را حائز اهمیت کرد که میزان نظارت بر رعایت پروتکل‌های بهداشتی بر گروه‌های سینمایی چقدر است؟
در آن ایام سعید رجبی فروتن، معاون نظارت و ارزشیابی سازمان سینمایی در این‌باره گفت: بر طبق اعلامی که اردیبهشت ماه داشتیم تولیدات سینمایی با رعایت دستورالعمل ستاد ملی مبارزه با کرونا مقابل دوربین می‌روند و ضروری است کلیه فعالیت‌ها براساس ضوابط اعلام ‌شده‌ ستاد ملی مبارزه با کرونا درباره واحدهای تولیدی انجام پذیرد و مسئولیت رعایت این ضوابط با تهیه‌کنندگان است.
این کشمکش‌ها تا آنجا ادامه یافت که رئیس ستاد مبارزه با کرونا از وزیر بهداشت خواست که تمامی پروژه‌های فیلمسازی تعطیل شوند اما این خواسته با مخالفت وزارت بهداشت و وزارت ارشاد روبه‌رو شد و تنها گروه‌ها ملزم به رعایت بیشتر پروتکل‌های بهداشتی شدند.
تقریبا آذرماه بود که همزمان با اوج پیک سوم شیوع ویروس کرونا در کشور شاهد درگذشت برخی از بازیگران مطرح بودیم، کسانی همچون کریم اکبری مبارکه، اکبر عالمی، کامبوزیا پرتوی، پرویز پورحسینی، چنگیز جلیلوند و... که گنجینه‌های فرهنگ و هنر این کشور بودند و شاید به سختی می‌توان جایگزینی برایشان یافت. به جز این هنرمندان، بازیگران دیگری نیز در آن‌ ماه‌ها به کرونا دچار شده‌اند. که برخی از آن‌ها بدون آنکه بدانند بیمارند مشغول به کار بودند و این یعنی خطر ابتلای تمام عوامل یک فیلم و درگیر شدن خانواده‌های آنان با این بیماری.
به هر صورت پس از آنکه واکسن کرونا وارد کشور شد و واکسیناسیون عمومی آغاز شد، موضوع واکسیناسیون هنرمندان نیز بر سر زبان‌ها افتاد. البته کمی قبل‌تر نیز این موضوع مطرح شده بود که برخی هنرمندان با بیان اینکه در زمان‌بندی سنی و در نوبت خودشان واکسن خواهند زد. ماجرا از این قرار بود که در اسفند ماه سال گذشته نامه‌ای از سوی سازمان نظام پزشکی به وزارت بهداشت منتشر شد که در آن خواسته شده بود با توجه به فعالیت هنرمندان در عرصه فیلمسازی و سریال‌سازی برای تولید برنامه‌های هنری با هدف دعوت مردم به ماندن در خانه، ترتیبی اتخاذ شود تا سهمیه لازم برای اولویت واکسیناسیون هنرمندان همپای کادر درمان در نظر گرفته شود. در بخش‌هایی از این نامه آمده بود: «یکی از گروه‌های موثر در تامین عملی شعار در خانه بمانیم در دوران کرونا تولیدکنندگان برنامه‌های سینمایی و تلویزیونی هستند. جهاد امروز هنرمندان کشور در نگه داشتن مردم در خانه و سست کردن چرخش ویروس کرونا کمتر از کادر درمان نیست. مگر می‌توان در فیلم یا سریالی با ماسک بر صورت ایفای نقش کرد؟»
کرمانپور در بخش پایانی نامه خود به همتایش در وزارت بهداشت پیشنهاد خود را چنین مطرح کرده است: «در واکسیناسیون اختیاری این دست از برنامه‌سازان هنری همپای کادر درمان نگریسته و برای در نظر گرفتن سهمیه لازم برای آن‌ها تدبیر شود. اگر این پیش‌بینی از طرف وزارت بهداشت و ستاد ملی مقابله با کرونا نشود، تولید آثار هنری به شدت کاهش یابد و با افزایش خطر ابتلا، شاهد فقدان بیشتر این عزیزان باشیم.»
اما پس از این نامه، علیرضا وهاب‌زاده که خود را خبرنگار سلامت و پزشکی می‌داند تا مشاور وزیر بهداشت، چنین توئیت کرد: «سلبریتی محترم، اولویت تزریق واکسن کرونا با پرسنل بیمارستان‌ها، بیماران و سالمندان است. لطفا تقاضای خارج از نوبت نکنید؛ حتی شما حامی انتخاباتی ۱۴۰۰.»
بعد از این توییت بسیاری از هنرمندان در یک اقدام همگانی با انتشار مطالب و پست‌هایی در صفحات شخصی خود اعلام کردند که واکسن کرونا را تا قبل از آنکه اولویت‌های اصلی نزنند، استفاده نمی‌کنند.
اوایل خرداد بود که این موضوع برای بار دوم مطرح شد. غلامرضا موسوی، رییس هیات مدیره اتحادیه صنف تهیه‌کنندگان، درباره رایزنی برای افزوده شدن افراد فعال در پروژه‌های سینمایی در فهرست اولویت‌های دریافت واکسن هنرمندان توضیح داد: افرادی که پشت دوربین هستند، می‌توانند از ماسک استفاده و پروتکل‌ها را هم رعایت کنند، اما افراد مقابل دوربین در این زمینه مشکل دارند و امکان ابتلا در آن‌ها بیشتر است. به همین دلیل برای اولویت سوم دریافت واکسن، خانه سینما تلاش دارد هنرمندان فعال در مقابل دوربین پروژه‌های سینمایی و سریال‌های شبکه خانگی هم براساس شیوه‌نامه‌های وزارت بهداشت واکسن دریافت کنند. اما در حال حاضر همان ۲ گروه اول (هنرمندان بالای ۷۰ سال و هنرمندان بیمار) در اولویت قرار دارند و اولویت سوم هنوز معلوم نیست در چه بازه‌ای موفق به دریافت واکسن شوند. پیگیری و رایزنی در این زمینه در حال انجام است که از وظایف خانه سینما در راستای توجه به سلامت همه فعالان صنف محسوب می‌شود.
موسوی تاکید کرد: هنوز هیچ تصمیمی قطعی برای هنرمندان مقابل دوربین گرفته نشده است، اجرایی شدن واکسیناسیون این گروه شاید در ماه‌های دیگر محقق شود و احتمال دارد تا آن زمان، اساساً واکسیناسیون گروه‌های بیشتری در جامعه اتفاق افتاده باشد.
این تهیه‌کننده سینما درباره فرآیند تشخیص هنرمندان مشمول اولویت سوم، در صورت اجرایی شدن این تصمیم هم گفت: در این زمینه مشکلی وجود ندارد. هر پروژه‌ای مجوز دارد و همکاران ما، تیم تولید خود را به اتحادیه معرفی می‌کنند. اتحادیه هم این اسامی را به‌صورت رسمی به خانه سینما معرفی خواهد کرد. در این زمینه صنوف هستند که باید به وظیفه خود عمل کنند. طبیعتاً افرادی که مشمول اولویت سوم می‌شوند، شمار زیادی ندارند و این امکان در صورت محقق شدن صرفاً شامل عوامل مقابل دوربین در پروژه‌های در دست تولید است.
از آن روز تقریبا دیگر خبری از چگونگی واکسیناسیون هنرمندان مشغول به کار منتشر نشد تا 2 روز پیش موسوی در مصاحبه‌ای از عدم همکاری وزارت بهداشت برای عملی شدن این طرح خبر داد. او گفت‌: در حال حاضر ۲ گروه از همکارانمان هستند که یک گروه جلوی دوربین هستند و کسانی که پشت دوربین فعالیت می‌کنند، کسانی که جلوی دوربین قرار دارند طبیعتاً نمی‌توانند از ماسک استفاده کنند.
وی ادامه داد: ما تلاش کردیم تا حداقل هنرمندان جلوی دوربین واکسینه شوند تا دیگر شاهد ابتلای این عزیزان به ویروس کرونا نباشیم و تولیدات نیز چه در حوزه سینما، سریال و شبکه نمایش خانگی متوقف نشود، اما متاسفانه وزارت بهداشت در این زمینه همراهی لازم را نداشت. سینماگران در زمان تولید فیلم‌ها، پروتکل‌ها را رعایت می‌کنند اما جلوی دوربین نمی‌توان از ویروس کرونا مقابله کرد. این امکان وجود دارد که یک نفر ناقل ویروس کرونا باشد و این بیماری را نشر دهد.
حالا اما در ادامه این ماجرا کانون کارگردانان و انجمن تهیه‌کننده-کارگردانان در نامه‌ای مشترک به رییس‌جمهور خواستار واکسیناسیون عوامل پروژه‌های سینما، نمایش خانگی و تلویزیون، بدون تبعیض شدند. در بخشی از این نامه آمده است: «در شرایطی که رسماً بهار امسال اعلام شده دست‌اندرکاران ضبط مناظره‌های انتخاباتی تلویزیونی در سازمان صدا و سیما واکسیناسیون شده‌اند -که البته اقدام ضروری و به‌جایی هم بوده است- اما به‌نظر می‌رسد شکلی از تبعیض آشکار هم در این تصمیم به‌نظر می‌رسد و مسئولیت تلفات انسانی و تبعات اجتماعی این امر نیز به‌عهده تصمیم گیرندگان است. لذا در جهت تسهیل امر پر کردن اوقات فراغت و خانه‌نشینی مردم در شرایط اضطرار، توجه جدی به واکسیناسیون زودهنگام هنرمندان دست‌اندرکار تولید برنامه، مطالبه این روزهای تشکل‌های صنفی سینما و در ماه‌‌های پایانی دولت جنابعالی است».
اما پرسش این است که دلیل عملی نشدن این مطالبه که چندماهی است موضوع آن مطرح است، چیست؟ چه کسی در روند محقق شدن این مطالبه کوتاهی می‌کند؟


ارسال ديدگاه
نام: ايميل: ديدگاه:

ناحیه کاربری

آدرس ایمیل:
رمز عبور:
 
رمز عبورم را فراموش کرده‌ام

ثبت نام