در دنیای پیچیده سیاست بین‌الملل، کشورها نه تنها به دنبال منافع خود هستند، بلکه در مواجهه با بحران‌ها، میزان صداقت و حمایت از متحدانشان نیز نمایان می‌شود. ایران در طی سال‌ها، همواره در شرایط سخت و در برابر فشارهای بین‌المللی، به روسیه به‌عنوان یک شریک استراتژیک نگاه کرده است. اما این روزها، زمانی که ایران در بحران‌های مختلف قرار دارد و ایالات متحده با تمام قوای نظامی خود در خلیج فارس مستقر شده است، سکوت پوتین و روسیه در برابر تهدیدات شدید آمریکا علیه ایران، بیشتر از هر زمانی، سوال‌برانگیز و خشم‌آور به نظر می‌رسد.
در حالی که ایالات متحده با قدرتی بی‌سابقه در منطقه حضور دارد و تهدیدات نظامی علیه ایران را به‌طور علنی مطرح کرده، روسیه، به‌عنوان یکی از متحدان کلیدی ایران در سال‌های اخیر، در این بحران هیچ‌گونه واکنش عملی از خود نشان نداده است. ایالات متحده نه‌تنها به اعزام جنگ‌افزارهای پیشرفته به خلیج فارس ادامه داده، بلکه با تشدید تحریم‌ها و اعمال فشارهای اقتصادی بر ایران، به دنبال وادار کردن تهران به تسلیم است.
در این میان، ایران به‌طور مداوم از روسیه انتظار حمایت داشته است. ایران در بسیاری از بحران‌ها، از جمله در سوریه، در کنار روسیه ایستاده و از منافع مشترک خود در منطقه دفاع کرده است. اما زمانی که ایران خود در قلب چالش اصلی قرار گرفته و در برابر تهدیدات ایالات متحده قرار دارد، چرا پوتین سکوت کرده است؟ چرا روسیه از ایران که در شرایط بحرانی به حمایت از روسیه پرداخته، هیچ‌گونه اقدام عملی در حمایت از منافع ملی‌اش نداشته است؟!
روس‌ها با رهبری ولادیمیر پوتین، همیشه در سیاست خارجی خود به دنبال حفظ منافع ملی خود و اتخاذ رویکردی مصلحت‌جویانه بوده‌اند. در عین حال، آنها به‌خوبی می‌دانند که حمایت آشکار از ایران در شرایط فعلی می‌تواند تبعات سنگینی برای روابط‌شان با غرب به‌ویژه ایالات متحده داشته باشد. اما آیا این به این معناست که باید از شریک قدیمی خود، که در بحران‌ها همیشه در کنار روسیه ایستاده است، در این لحظه سرنوشت‌ساز گذشت؟
پوتین به‌طور مداوم در سخنان خود از روابط مثبت با ایران صحبت کرده، اما این سخنان هیچ‌گاه به‌عمل تبدیل نشده است. در این میان، ایران از روسیه به‌عنوان یک شریک استراتژیک و امنیتی انتظار داشت تا حداقل در مواجهه با تهدیدات مستقیم آمریکا، به‌ویژه در خلیج فارس، از خود واکنش نشان دهد. اما به‌جای آن، روسیه به‌راحتی از کنار بحران‌ها عبور کرده و بر حفظ روابط خود با غرب و منافع اقتصادی در این زمینه متمرکز شده است.
ایران در حالی که تحت فشارهای شدید اقتصادی و نظامی از سوی ایالات متحده قرار دارد، در کنار روسیه ایستاده است. ایران از این کشور در بخش‌های مختلف از جمله برنامه هسته‌ای، نظامی و حتی اقتصادی حمایت کرده و در بحران‌های منطقه‌ای به‌ویژه در سوریه، همواره در کنار روسیه بوده است. ایران در طول سال‌ها نه تنها از سیاست‌های روسیه حمایت کرده، بلکه به‌عنوان متحدی قابل‌اعتماد در برابر غرب در نظر گرفته شده است.
اما اکنون که ایران در برابر تهدیدات ایالات متحده قرار دارد، روسیه چه کار کرده است؟ پاسخ ساده است، روسیه به‌جای نشان دادن حمایت عملی از ایران، در سکوت به تماشای تنش‌های روزافزون میان ایران و آمریکا نشسته است. آیا پوتین واقعاً نمی‌داند که ایران برای حفاظت از منافع خود به حمایت‌های روسیه نیاز دارد؟ یا اینکه روسیه ترجیح داده است که در مقابل غرب به‌ویژه آمریکا، بدون هیچ تعهدی به ایران، سیاست حفظ تعادل را در پیش بگیرد؟
واقعیت این است که پوتین در سیاست‌های خارجی‌اش همواره به دنبال منافع بلندمدت خود بوده است. اما آیا این منافع واقعاً با خیانت به ایران و نادیده گرفتن تهدیدات آمریکا در مورد برنامه هسته‌ای ایران سازگار است؟ پوتین به‌خوبی می‌داند که ایران، به‌ویژه در زمینه انرژی و موقعیت ژئوپولتیکی‌اش، می‌تواند در توازن قدرت جهانی نقش تعیین‌کننده‌ای ایفا کند. اما تا وقتی که روسیه در برابر تهدیدات آمریکا سکوت می‌کند و هیچ اقدامی در حمایت از ایران انجام نمی‌دهد، نمی‌توان این رفتار را جز خیانت به یک متحد استراتژیک تعبیر کرد.
این سکوت روسیه، نه‌تنها باعث تضعیف اعتماد ایران به این کشور شده، بلکه می‌تواند در آینده به زیان روسیه تمام شود. ایران در موقعیتی است که می‌تواند به‌جای اعتماد به روسیه، به‌دنبال گزینه‌های دیگر در سیاست خارجی خود باشد و روابط خود را با سایر قدرت‌های جهانی تنظیم کند.
در پایان، باید گفت که سکوت پوتین در حمایت از ایران در برابر تهدیدات ایالات متحده، نه‌تنها چهره روسیه را در چشم ایران تیره‌تر کرده، بلکه باعث شک و تردید در مورد آینده روابط دو کشور خواهد شد. ایران نباید بیشتر از این به یک شریک بی‌عمل و بی‌اعتنا به منافع خود دل ببندد.
این وضعیت، فرصتی است برای ایران تا نگاه خود را به سیاست خارجی تغییر دهد و به‌دنبال راه‌هایی جدید و مستقل برای حفظ منافع ملی خود در برابر تهدیدات جهانی باشد.