سرمقاله
صفحات روزنامه
اخبار آنلاین
در فاصله کمتر از یک هفته تا دور دوم انتخابات ریاستجمهوری برزیل که تکلیف ساکن بعدی کاخ «پلانالتو»، دفتر ریاستجمهوری این کشور آمریکای جنوبی را روشن خواهد کرد، «عامل جنجالی ترامپ» بار دیگر به عنوان یک سلاح انتخاباتی ظاهر شده است؛ سلاحی که میتواند کفه ترازو را به نفع یکی از دو نامزد رقیب سنگینتر کند. کارشناسان و صاحبنظران مسائل بین الملل بریل معتقدند معیار نزدیکی یا دوری از واشنگتن به یکی از متغیرهای کلیدی در انتخابات ریاست جمهوری این کشور تبدیل شده است که میتواند کفه ترازو را به نفع یکی از دو نامزد این رقابت سیاسی سنگینتر کند. به گزارش ایرنا، لولا داسیلوا رئیسجمهوری کنونی برزیل، نزدیکی فلاویو بولسونارو رقیب خود، به واشنگتن را نشانهای از سرسپردگی او به منافع آمریکا میداند. در مقابل، این سناتور راستگرا از رابطه نزدیک دونالد ترامپ رئیسجمهوری آمریکا با خانواده بولسونارو بهره میگیرد و میکوشد این رابطه را نشانهای از حمایت ترامپ از دولت احتمالی خود جلوه دهد. به نوشته نشریه «فوکوس»، ژائیر بولسونارو رئیسجمهوری سابق و ترامپ، شباهتهای زیادی به یکدیگر دارند. هر دو، بحران همهگیری کرونا را دستکم گرفتند و در واکنش به شکست در انتخابات برای کسب دومین دوره ریاستجمهوری، دست به اقدامات خشونتبار زدند. خبرگزاری برزیل به تازگی گزارش داد که لولا داسیلوا رهبر حزب کارگر، در مناظره یکشنبه گذشته (۱۸ اکتبر/ ۲۶ مهر) تاکید کرد «قابل توجه» است که خاندان بولسونارو «تابع منافع ایالات متحده» هستند؛ موضوعی که از دیدگاه او، راه را برای از دست رفتن حاکمیت ملی و مداخله آمریکا در تصمیمهای سیاسی، اقتصادی و تجاری کشور باز میکند. برای لولا، این انتقاد فراتر از مسائل صرفا ایدئولوژیک است. این نامزدِ دور دوم انتخابات بر این باور است که دخالت و سایه سنگین واشنگتن بر تصمیمات کشور، به جای منفعت، استقلال برزیل را به باد میدهد. وی تاکید کرد: «هیچ رهبر خارجی حق ندارد به ما بگوید از چه کسی بخریم یا به چه کسی بفروشیم.» به باور تانیا تانشایت استاد علوم سیاسی که نشریه «فوکوس» به دیدگاههای او استناد کرده، بولسونارو عملا وعده داده است که کشور را تسلیم ساختار نظامی و سیاسی تحت امر یک قدرت خارجی کند، وابستگی برزیل را افزایش دهد و استقلال آن را در حوزههای امنیتی، اقتصادی و سیاست خارجی محدود سازد؛ سیاستی که با کاهش بودجه در بخشهای حیاتی چون بهداشت و آموزش همراه خواهد بود. با این حال، ترامپ تا کنون برای رئیسجمهوری برزیل حکم شمشیری دو لبه را داشته و داسیلوا ناچار بوده در تمام دوران حضور این سیاستمدار جمهوریخواه در قدرت، با این چالش با احتیاط رفتار کند. روابط میان این ترامپ و داسیلوا نوسانات زیادی داشته است؛ از دورههای تنش شدید بر سر وضع تعرفهها گرفته تا روزهای آرامی که با تمجیدهای متقابل همراه بوده است. با این وجود، هماهنگی ظاهری میان این دو رئیسجمهور تحت تاثیر خانواده بولسونارو قرار گرفته است. از زمان اعلام حکم محکومیت ۲۷ ساله ژائیر بولسونارو، به جرم تلاش برای کودتا علیه دولت قانونی داسیلوا، فشارها و تهدیدهای واشنگتن علیه دولت برزیل افزایش یافته است. موضع ترامپ در قبال این چهره راستگرا کاملا روشن است. هنگامی که اعلام شد فلاویو بولسونارو در دور نخست انتخابات پیشتاز است، رئیسجمهوری آمریکا این رویداد را «یک پیروزی بزرگ» توصیف کرد. در دور نخست انتخابات ریاستجمهوری برزیل که چهارم اکتبر (۱۲مهر) برگزار شد، فلاویو بولسونارو ۴۷.۰۳ درصد آرای معتبر را به دست آورد، در حالی که سهم لولا دا سیلوا ۴۵.۱۶ درصد بود. پس از دور نخست، موسسه کوآست در نظرسنجی منتشرشده در ۱۴ اکتبر (۲۲ مهر)، سهم فلاویو بولسونارو را ۴۶ درصد و سهم لولا را ۴۴ درصد برآورد کرد؛ حاشیه خطای این نظرسنجی دو واحد درصد اعلام شده است. در مقابل، موسسه وکس برزیل روز یکشنبه نتایج نظرسنجی دیگری را منتشر کرد که بر اساس آن، لولا با کسب ۵۱ درصد آرای معتبر در برابر ۴۹ درصد برای رقیب خود پیشتاز بود.