بازداشت یک پیمانکار سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) به اتهام انتقال اطلاعات فوق‌محرمانه به شریک عاطفی روزنامه‌نگارش به افشای ابعاد تازه‌ای از اختلافات واشنگتن و تل‌آویو درباره نحوه مواجهه با ایران منجر شده است. در میان اطلاعات منتشرشده، ادعایی درباره درخواست اسرائیل از دولت دونالد ترامپ برای ترور محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس و یکی از چهره‌های اصلی مذاکرات ایران و آمریکا، بیش از سایر موارد جلب توجه می‌کند. اهمیت این افشاگری تنها در احتمال طراحی عملیات علیه یک مقام ارشد ایرانی نیست، بلکه به زمان مطرح شدن آن بازمی‌گردد؛ زمانی که تهران و واشنگتن در حال مذاکره برای دستیابی به توافقی بودند که می‌توانست از گسترش دوباره جنگ جلوگیری کند. درخواست ترور در میانه مذاکرات به گزارش ایسنا به نقل از روزنامه اسرائیلی یدیعوت آحارونوت، مقام‌های اسرائیلی در اردیبهشت و خرداد امسال تلاش کرده بودند دولت ترامپ را به کنار گذاشتن مذاکرات و ازسرگیری حملات علیه ایران ترغیب کنند. براساس گزارشی که روز ۲۸ مه، برابر با هفتم خرداد، منتشر شد، یکی از درخواست‌های مطرح‌شده، ترور محمدباقر قالیباف بود. این گزارش مدعی است تل‌آویو علاوه بر حذف رئیس مجلس، خواستار بمباران دوباره زیرساخت‌های نفتی ایران شده بود. در محاسبات منتسب به مقام‌های اسرائیلی، تشدید خسارت‌های اقتصادی می‌توانست به افزایش نارضایتی داخلی و تضعیف ساختار سیاسی ایران منجر شود. البته تاکنون سند اصلی مورد اشاره به‌صورت عمومی منتشر نشده و مقام‌های آمریکایی یا اسرائیلی نیز جزئیات این درخواست را رسماً تأیید نکرده‌اند. بااین‌حال، انتشار اطلاعات تازه در پرونده قضایی آمریکا، توجه بیشتری را به گزارش‌های قبلی درباره احتمال هدف قرار گرفتن مذاکره‌کنندگان ایرانی جلب کرده است. اهمیت ماجرا زمانی روشن‌تر می‌شود که بدانیم قالیباف در آن مقطع یکی از چهره‌های مؤثر در روند گفت‌وگوهای تهران و واشنگتن بود. لذا هدف قرار دادن چنین شخصیتی، در صورت وقوع، می‌توانست مذاکرات را متوقف و منطقه را با دور تازه‌ای از درگیری مواجه کند. نگرانی واشنگتن از اقدام اسرائیل موضوع احتمال ترور قالیباف پیش از افشاگری اخیر نیز در رسانه‌های آمریکایی مطرح شده بود. نیویورک‌تایمز در گزارشی در ماه ژوئیه نوشت مقام‌های آمریکایی نگران بودند اسرائیل در جریان مذاکرات، محمدباقر قالیباف و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، را هدف قرار دهد. براساس آن گزارش، نگرانی واشنگتن به اندازه‌ای بود که برخی مقام‌های آمریکایی از کشورهای منطقه خواستند درباره احتمال اقدام اسرائیل به تهران هشدار دهند. همچنین در جریان سفر هیئت ایرانی به اسلام‌آباد، نگرانی‌های امنیتی درباره احتمال حمله به مذاکره‌کنندگان مطرح شده بود. گزارش نیویورک‌تایمز حاکی از آن بود که در مسیر بازگشت قالیباف، اطلاعاتی درباره تهدید احتمالی علیه هواپیمای حامل او دریافت شد و هواپیما در مشهد فرود آمد. این گزارش‌ها تصویری از یک اختلاف راهبردی ارائه می‌کنند: درحالی‌که واشنگتن برای دستیابی به توافقی موقت تلاش می‌کرد، برخی محافل اسرائیلی ادامه فشار نظامی را راهی برای تحقق اهداف خود می‌دانستند. رد اطلاعات محرمانه چگونه پیدا شد؟ بخش دیگر این پرونده به چگونگی انتشار اطلاعات طبقه‌بندی‌شده مربوط می‌شود؛ موضوعی که خود به رسوایی امنیتی مهمی در آمریکا تبدیل شده است. براساس گزارش رویترز و یدیعوت آحارونوت، ایان برینکسمن، پیمانکار ۴۲ ساله سازمان سیا، روز ۲۳ اکتبر بازداشت شد. او دارای مجوز دسترسی به اطلاعات فوق‌محرمانه بود و در حوزه سامانه‌های رایانه‌ای و انتقال داده فعالیت می‌کرد. مقام‌های قضایی آمریکا مدعی‌اند برینکسمن در چند نوبت به گزارش‌هایی دسترسی پیدا کرده که ارتباطی با وظایف اداری او نداشته‌اند. او سپس ظاهراً محتوای این گزارش‌ها را در اختیار آیدا چاوز، روزنامه‌نگار آمریکایی و شریک عاطفی خود، قرار داده است. چاوز بنیان‌گذار رسانه مستقل «کپیتال اند امپایر» است و گزارش‌هایی درباره سیاست خارجی آمریکا، جنگ ایران و اسرائیل و روابط واشنگتن با متحدان منطقه‌ای منتشر کرده است. نکته قابل توجه، شیوه کشف ارتباط میان این دو نفر است. بازرسان اف‌بی‌آی سوابق ورود برینکسمن به محیط‌های حفاظت‌شده، زمان دسترسی او به اسناد، تماس‌های تلفنی و تاریخ انتشار گزارش‌های چاوز را با یکدیگر مقایسه کرده‌اند. بررسی‌ها از ثبت بیش از ۸۰۰ تماس یا تلاش برای تماس میان این دو نفر در سال ۲۰۲۶ حکایت دارد. در یکی از مهم‌ترین موارد، برینکسمن روز ۲۶ مه به سندی محرمانه دسترسی پیدا کرده و همان روز سه بار با شریک عاطفی خود تماس گرفته است. دو روز بعد، گزارش مربوط به درخواست اسرائیل برای ترور قالیباف منتشر شد. از نگاه بازرسان، این هم‌زمانی یکی از قرائن مهم پرونده است؛ هرچند اثبات انتقال غیرقانونی اطلاعات و مسئولیت کیفری متهم به تصمیم دادگاه وابسته خواهد بود. پنج گزارش و یک پرونده امنیتی تحقیقات اف‌بی‌آی تنها به موضوع قالیباف محدود نمی‌شود. براساس اطلاعات منتشرشده، دست‌کم پنج گزارش چاوز با اسناد محرمانه‌ای ارتباط داشته‌اند که برینکسمن به آن‌ها دسترسی پیدا کرده بود. یکی از این گزارش‌ها در ماه ژوئیه درباره تلاش اسرائیل برای گسترش پیوندهای نظامی، اطلاعاتی و صنعتی با آمریکا منتشر شد؛ اقدامی که هدف منتسب به آن، تضمین استمرار حمایت واشنگتن حتی پس از پایان ریاست‌جمهوری ترامپ بود. گزارش دیگری که پنجم اکتبر منتشر شد، به ارزیابی محرمانه سیا درباره خطر تشدید شکاف‌های داخلی اسرائیل اختصاص داشت. در این ارزیابی، بحران سیاسی، اختلافات اجتماعی، فرسایش ناشی از جنگ و مناقشه بر سر خدمت نظامی یهودیان فوق‌ارتدوکس به‌عنوان عوامل احتمالی بی‌ثباتی بررسی شده بودند. این ارزیابی، پیش‌بینی قطعی فروپاشی اسرائیل نبود، بلکه سناریوهایی درباره خطرات احتمالی را بررسی می‌کرد. دو گزارش دیگر نیز به تحولات بحرین و اختلاف دیدگاه کشورهای عربی درباره ادامه جنگ یا بازگشت به مذاکرات مربوط بودند. افشاگری علیه یک راهبرد جنگی؟ از منظر تحلیلی، مهم‌ترین وجه پرونده، ارتباط میان تلاش برای هدف قرار دادن مذاکره‌کنندگان و فشار برای ادامه عملیات نظامی است. اگر محتوای گزارش‌های اطلاعاتی منتشرشده تأیید شود، درخواست ترور قالیباف را نمی‌توان صرفاً یک پیشنهاد عملیاتی مستقل دانست. چنین اقدامی می‌توانست مستقیماً بر امکان ادامه مذاکرات اثر بگذارد و مسیر دستیابی به توافق را دشوارتر کند. این مسئله همچنین پرسش‌هایی درباره میزان هماهنگی سیاست‌های آمریکا و اسرائیل ایجاد می‌کند. همراهی دو طرف در حوزه نظامی الزاماً به معنای یکسان بودن اهداف سیاسی آن‌ها در همه مراحل بحران نیست. برای واشنگتن، دستیابی به توافقی که از گسترش جنگ جلوگیری کند می‌تواند با ملاحظات امنیتی و اقتصادی همراه باشد؛ درحالی‌که گزارش‌های منتشرشده نشان می‌دهند برخی مقام‌های اسرائیلی خواستار ادامه فشار برای دستیابی به نتایجی فراتر از توافق بوده‌اند. پرونده‌ای که هنوز بسته نشده است وزارت دادگستری آمریکا برینکسمن را به انتقال غیرقانونی اطلاعات مرتبط با دفاع ملی متهم کرده است؛ اتهامی که در صورت اثبات می‌تواند تا ۱۰ سال حبس به همراه داشته باشد. آیدا چاوز تاکنون در این پرونده با اتهام کیفری مواجه نشده و برینکسمن نیز تا زمان اثبات جرم در دادگاه بی‌گناه فرض می‌شود. با وجود این، پیامد سیاسی افشاگری از پرونده قضایی فراتر می‌رود. انتشار گزارش مربوط به درخواست ترور رئیس مجلس ایران، بار دیگر مسئله امنیت مذاکره‌کنندگان در شرایط جنگی را به موضوعی مهم در روابط تهران و واشنگتن تبدیل کرده است. از سوی دیگر، این پرونده نشان می‌دهد حتی در سازمانی مانند سیا، کنترل دسترسی به اسناد فوق‌محرمانه و جلوگیری از انتقال اطلاعات به بیرون با چالش‌های جدی مواجه است. در نهایت، آنچه ماجرای قالیباف را برجسته می‌کند، تلاقی سه موضوع حساس است: تلاش برای جلوگیری از جنگ، احتمال هدف قرار گرفتن یکی از چهره‌های اصلی مذاکرات و افشای اطلاعات محرمانه از درون ساختار امنیتی آمریکا. مجموعه این تحولات نشان می‌دهد مذاکرات ایران و آمریکا نه‌تنها با اختلافات آشکار دیپلماتیک، بلکه با مخاطرات امنیتی و رقابت بر سر مسیر آینده بحران نیز روبه‌رو بوده است.